8. "Bu yılki tatil ve seyahat planlarımızı erkenden yaptık." cümlesindeki anlatım bozukluğunun çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Özne eksikliği
B) Nesne eksikliği
C) Gereksiz sözcük kullanımı
D) Yüklem eksikliği
Merhaba sevgili öğrenciler! Anlatım bozuklukları, cümlelerimizi daha doğru, açık ve etkili kurmamızı sağlayan önemli bir konudur. Gelin, bu soruyu adım adım inceleyelim ve doğru cevabı birlikte bulalım.
- Öncelikle sorudaki cümleyi dikkatlice okuyalım: "Bu yılki tatil ve seyahat planlarımızı erkenden yaptık."
- Anlatım bozukluğu, bir cümlenin anlamının tam olarak anlaşılamaması, gereksiz sözcük içermesi veya dilbilgisi kurallarına aykırı olması durumudur.
- Şimdi seçenekleri ve cümlemizi karşılaştıralım:
- A) Özne eksikliği: Cümlede işi yapan (özne) açıkça belirtilmemiş olsa bile, "yaptık" yükleminden bu işi "biz"in yaptığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla özne eksikliği yoktur.
- B) Nesne eksikliği: Cümlede yapılan eylemden etkilenen varlık (nesne) "Bu yılki tatil ve seyahat planlarımızı" olarak açıkça belirtilmiştir. Nesne eksikliği de yoktur.
- D) Yüklem eksikliği: Cümlede yargıyı bildiren temel öge (yüklem) "yaptık" kelimesidir. Yüklem eksikliği de söz konusu değildir.
- Şimdi gelelim C) Gereksiz sözcük kullanımı seçeneğine. "Tatil" ve "seyahat" kelimelerini inceleyelim. "Tatil", dinlenmek veya eğlenmek amacıyla işten veya okuldan uzaklaşılan süreyi ifade eder. Genellikle tatil yapmak için bir yere gidilir, yani "seyahat" edilir. Bu durumda, "tatil planları" ifadesi, zaten içinde "seyahat" etme eylemini barındırır. "Tatil planları" derken, bu planların içinde nereye gidileceği, nasıl gidileceği (yani seyahat kısmı) zaten düşünülmüş olur.
- "Bu yılki tatil planlarımızı erkenden yaptık." cümlesi, "seyahat" kelimesi olmadan da aynı anlamı eksiksiz bir şekilde ifade etmektedir. "Seyahat" kelimesi, "tatil" kelimesinin anlam alanına dahil olduğu için cümlede gereksiz yere kullanılmıştır. Bu durum, anlatımda duruluk ilkesine aykırıdır ve gereksiz sözcük kullanımından kaynaklanan bir anlatım bozukluğudur.
Bu nedenle, cümlede "seyahat" kelimesi gereksiz yere kullanılmıştır.
Cevap C seçeneğidir.
