3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "şu" kelimesi işaret sıfatı olarak kullanılmamıştır?
A) Şu masayı biraz ileri çekelim.
B) Şu, senin için aldığım defter.
C) Şu evin bahçesi çok büyük.
D) Şu ağacın dalları kurumuş.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda "şu" kelimesinin hangi cümlede işaret sıfatı olarak kullanılmadığını bulmamız isteniyor. Öncelikle işaret sıfatının ne olduğunu hatırlayalım:
- İşaret Sıfatı: Varlıkların yerini işaret ederek belirten, adlardan önce gelerek onları niteleyen kelimelerdir. "Hangi?" sorusuna cevap verirler ve adla birlikte kullanılırlar (örneğin: "şu ev", "o çocuk").
- İşaret Zamiri: Varlıkların yerini işaret ederek belirten, ancak adın yerini tutan, yani adın yerine kullanılan kelimelerdir. Tek başına bulunurlar ve adın çekim eklerini alabilirler (örneğin: "Şunu bana ver", "O çok güzeldi").
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Şu masayı biraz ileri çekelim.
- Burada "şu" kelimesi, "masa" adından önce gelmiş ve hangi masa olduğunu belirtmiştir. "Hangi masa?" sorusuna "şu masa" cevabını verir. Bu nedenle "şu" kelimesi burada bir işaret sıfatıdır.
- B) Şu, senin için aldığım defter.
- Bu cümlede "şu" kelimesi, "defter" adının yerini tutmuştur. "Şu" kelimesi tek başına kullanılmış ve bir adı nitelememiştir. Cümlenin öznesi konumundadır ve bir varlığın (defterin) yerini işaret ederek belirtmiştir. Dolayısıyla "şu" kelimesi burada bir işaret zamiridir.
- C) Şu evin bahçesi çok büyük.
- Burada "şu" kelimesi, "ev" adından önce gelmiş ve hangi ev olduğunu belirtmiştir. "Hangi ev?" sorusuna "şu ev" cevabını verir. Bu nedenle "şu" kelimesi burada bir işaret sıfatıdır.
- D) Şu ağacın dalları kurumuş.
- Burada "şu" kelimesi, "ağaç" adından önce gelmiş ve hangi ağaç olduğunu belirtmiştir. "Hangi ağaç?" sorusuna "şu ağaç" cevabını verir. Bu nedenle "şu" kelimesi burada bir işaret sıfatıdır.
Gördüğümüz gibi, B seçeneğindeki "şu" kelimesi bir adı nitelemek yerine, adın yerini tutarak tek başına kullanılmıştır. Bu yüzden işaret sıfatı değil, işaret zamiridir.
Cevap B seçeneğidir.
