Bir hücrenin gamet oluşturma sürecinde gerçekleşen mayoz bölünme ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Kromozom sayısı yarıya iner
B) Genetik çeşitlilik oluşur
C) Dört yavru hücre oluşur
D) Vücut hücrelerinde görülür
Sevgili öğrenciler, mayoz bölünme, eşeyli üreyen canlılar için hayati öneme sahip, karmaşık ama bir o kadar da büyüleyici bir süreçtir. Bu süreç sayesinde canlılar, genetik çeşitliliği koruyarak nesillerini devam ettirirler. Şimdi, mayoz bölünme ile ilgili verilen ifadeleri adım adım inceleyelim ve hangisinin yanlış olduğunu bulalım:
- A) Kromozom sayısı yarıya iner: Mayoz bölünmenin en temel özelliklerinden biri, başlangıçtaki ana hücrenin kromozom sayısının yavru hücrelerde yarıya inmesidir. Örneğin, insanlarda 2n=46 kromozomlu bir üreme ana hücresinden, n=23 kromozomlu gametler (sperm veya yumurta) oluşur. Bu, döllenme ile kromozom sayısının sabit kalmasını sağlar. Bu ifade doğrudur.
- B) Genetik çeşitlilik oluşur: Mayoz bölünme sırasında, özellikle mayoz I'in profaz evresinde homolog kromozomlar arasında parça değişimi (krossing-over) gerçekleşir. Ayrıca, homolog kromozomların rastgele ayrılması da genetik çeşitliliğe katkıda bulunur. Bu sayede, oluşan gametler birbirinden ve ana hücreden farklı genetik özelliklere sahip olur. Bu ifade doğrudur.
- C) Dört yavru hücre oluşur: Mayoz bölünme, mayoz I ve mayoz II olmak üzere iki aşamalı bir süreçtir. Mayoz I sonunda iki hücre oluşur, bu iki hücre de mayoz II'ye girerek her biri ikişer yavru hücre oluşturur. Dolayısıyla, başlangıçtaki bir ana hücreden toplamda dört adet haploit (n kromozomlu) yavru hücre meydana gelir. Bu ifade doğrudur.
- D) Vücut hücrelerinde görülür: Mayoz bölünme, sadece eşeyli üreyen canlıların üreme organlarında bulunan üreme ana hücrelerinde (gonadlarda) gerçekleşir ve gamet (sperm ve yumurta) oluşumunu sağlar. Vücut hücrelerinde (somatik hücrelerde) ise büyüme, gelişme, onarım ve yenilenme gibi olaylar için mitoz bölünme görülür. Bu nedenle, mayoz bölünmenin vücut hücrelerinde görüldüğü ifadesi yanlıştır.
Cevap D seçeneğidir.
