Bir sanat veya düşünce eserinin olumlu ve olumsuz yönlerini, özelliklerini, değerini ortaya koymak amacıyla yazılan yazı türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Makale
B) Deneme
C) Eleştiri
D) Röportaj
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden bir sanat veya düşünce eserinin iyi ve kötü yönlerini, özelliklerini ve değerini ortaya koymayı amaçlayan yazı türünü bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Makale: Makale, genellikle bilimsel, sosyal veya güncel bir konuda bilgi vermek, bir düşünceyi kanıtlamak veya açıklamak amacıyla yazılan, nesnel bir dil kullanan yazı türüdür. Bir eserin olumlu ve olumsuz yönlerini değerlendirmekten ziyade, belirli bir konuyu aydınlatmayı hedefler. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- B) Deneme: Deneme, yazarın herhangi bir konu hakkındaki kişisel görüşlerini, düşüncelerini ve izlenimlerini kesin yargılara varmadan, samimi bir dille anlattığı yazı türüdür. Öznel bir bakış açısı sunar ancak bir eserin değerini sistematik olarak ortaya koyma amacı taşımaz. Bu nedenle doğru cevap değildir.
- C) Eleştiri: Eleştiri (veya tenkit), bir sanat eserini (roman, şiir, tiyatro, resim, müzik vb.) veya bir düşünceyi, bir eseri çeşitli yönleriyle inceleyerek, değerlendirerek, güçlü ve zayıf yönlerini belirterek, okuyucuya veya izleyiciye o eser hakkında yol göstermeyi amaçlayan yazı türüdür. Eleştiri, eserin değerini, başarısını veya eksikliklerini tarafsız veya öznel bir bakış açısıyla ortaya koyar. Soru metnindeki "olumlu ve olumsuz yönlerini, özelliklerini, değerini ortaya koymak" ifadesi tam olarak eleştirinin tanımına uymaktadır.
- D) Röportaj: Röportaj, bir kişiyle veya bir konuyla ilgili bilgi almak, görüşlerini öğrenmek amacıyla yapılan karşılıklı konuşmanın yazıya dökülmüş halidir. Genellikle soru-cevap şeklinde ilerler ve bilgi toplama amacı taşır. Bir eserin değerlendirilmesi veya analizi değildir. Bu nedenle doğru cevap değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, bir sanat veya düşünce eserinin olumlu ve olumsuz yönlerini, özelliklerini ve değerini ortaya koymak amacıyla yazılan yazı türü "Eleştiri"dir.
Cevap C seçeneğidir.
