Gül hasretinle yollara tutam giderim,
Aşkınla ben deli olmuş divane giderim,
Sensiz geçen her anıma yane giderim,
Gel ey sevgilim, bu canım sana kurban olsun.
A) "giderim" redif - "am" zengin kafiye
B) "giderim" redif - "ol" tam kafiye
C) "giderim" redif - "an" tam kafiye
D) "giderim" redif - "ane" zengin kafiye
Merhaba sevgili öğrencilerim,
Şiirde kafiye (uyak) ve redif gibi ahenk unsurlarını bulmak, dizelerin ses ve anlam bütünlüğünü anlamak için çok önemlidir. Şimdi bu soruyu adım adım inceleyelim:
- 1. Redifi Bulma:
- Redif, dize sonlarında tekrarlanan, aynı görev ve anlamdaki ek veya kelime grubudur. Şiirimizde ilk üç dizeye dikkat edelim:
- "Gül hasretinle yollara tutam giderim,"
- "Aşkınla ben deli olmuş divane giderim,"
- "Sensiz geçen her anıma yane giderim,"
- Gördüğünüz gibi, "giderim" kelimesi ilk üç dizede aynı anlam ve görevde tekrar etmiştir. Bu nedenle, "giderim" rediftir.
- 2. Kafiyeyi (Uyağı) Bulma:
- Kafiye, rediften önce gelen, dize sonlarındaki ses benzerlikleridir. Redifi bulduktan sonra, ondan önceki kelimelere odaklanmalıyız. İlk dizedeki "tutam" kelimesi diğerleriyle kafiye oluşturmamaktadır. Bu yüzden ikinci ve üçüncü dizelerdeki "giderim" kelimesinden önceki kısımlara bakalım:
- Bu kelimelerin sonundaki ortak seslere baktığımızda, "a" ve "n" seslerinin benzer olduğunu görürüz.
- Tam kafiye, iki ses benzerliğinden oluşur (bir ünlü ve bir ünsüz veya bir ünsüz ve bir ünlü). Burada "a" (ünlü) ve "n" (ünsüz) sesleri bir araya gelerek iki seslik bir benzerlik oluşturur. Bu da "an" tam kafiyedir.
- Seçeneklere baktığımızda, "giderim" redifi ve "an" tam kafiyesi C seçeneğinde doğru bir şekilde verilmiştir.
Bu tür sorularda önce redifi, sonra da rediften hemen önceki kelimelerdeki ses benzerliklerini (kafiye) bulmak işinizi kolaylaştıracaktır. Unutmayın, kafiye ve redif şiire ahenk katan önemli unsurlardır.
Cevap C seçeneğidir.