1924 yılında çıkarılan kanunla kurulan ve madencilik alanında faaliyet göstermek üzere planlanan, daha sonra 1935'te yeniden yapılandırılarak enerji ve madencilik sektöründe önemli rol oynayan kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sümerbank
B) Etibank
C) Türkiye İş Bankası
D) Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası
Değerli öğrenciler, bu soruda Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarındaki ekonomik yapılanma ve devletçilik ilkesi kapsamında kurulan önemli bir kuruluşu bulmamız isteniyor. Soruyu adım adım inceleyelim:
- Sorunun Anahtar Bilgileri: Soru, 1924 yılında çıkarılan bir kanunla kurulan, başlangıçta madencilik alanında faaliyet göstermek üzere planlanan ve daha sonra 1935'te yeniden yapılandırılarak enerji ve madencilik sektöründe önemli rol oynayan bir kuruluşu sormaktadır. Bu tarihler ve faaliyet alanları, doğru cevabı bulmamız için kritik ipuçlarıdır.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Sümerbank: Bu banka 1933 yılında kurulmuştur. Temel amacı sanayi yatırımlarını finanse etmek ve işletmekti. Soruda belirtilen 1924 başlangıç tarihi ve ana faaliyet alanı olan madencilikle doğrudan örtüşmemektedir.
- B) Etibank: Bu seçenek sorudaki tüm kriterleri karşılamaktadır.
1924 yılında, madencilik faaliyetlerini yürütmek üzere Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası kurulmuştur. Bu banka, devletin madencilik alanındaki ilk önemli adımlarından biridir. 1935 yılında ise, bu bankanın madencilik ve enerji ile ilgili görevleri ayrılarak Etibank adıyla yeniden yapılandırılmıştır. Etibank, Türkiye'nin maden ve enerji kaynaklarını işletmek, geliştirmek ve yeni yatırımlar yapmak amacıyla kurulmuş ve bu alanda Cumhuriyet tarihinin en önemli kurumlarından biri olmuştur. Dolayısıyla, sorudaki 1924'teki başlangıç ve 1935'teki yeniden yapılandırma süreci Etibank'ın tarihçesiyle birebir örtüşmektedir.
- C) Türkiye İş Bankası: 1924 yılında kurulmuş olsa da, özel sermayeli bir ticari bankadır. Devletin madencilik ve enerji sektöründeki doğrudan işletme ve yatırım faaliyetlerini yürüten bir kurum değildir.
- D) Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası: Bu banka 1930 yılında kurulmuştur. Temel görevi para politikalarını yönetmek, banknot basmak ve fiyat istikrarını sağlamaktır. Madencilik veya enerji sektöründe doğrudan faaliyet göstermez.
- Sonuç: Soruda belirtilen 1924'teki başlangıç (Türkiye Sanayi ve Maadin Bankası'nın madencilik görevi) ve 1935'teki yeniden yapılandırma (Etibank'ın kuruluşu) ile enerji ve madencilik sektöründeki rol, doğrudan Etibank'ı işaret etmektedir.
Cevap B seçeneğidir.