Merhaba sevgili öğrenciler!
Kütlenin korunumu kanunu, kimyasal ve fiziksel değişimler sırasında maddenin toplam kütlesinin değişmediğini ifade eder. Yani, bir tepkimeye giren maddelerin toplam kütlesi, tepkime sonucunda oluşan maddelerin toplam kütlesine eşittir. Şimdi seçenekleri bu kanun ışığında inceleyelim:
-
A) Mumun yanması: Mumun yanması, bir kimyasal değişimdir (yanma tepkimesi). Mum (parafin) havadaki oksijenle tepkimeye girerek karbondioksit gazı ve su buharı oluşturur. Açık bir ortamda mum yandığında, mumun kütlesi azalır gibi görünür çünkü oluşan gaz halindeki ürünler havaya karışır. Ancak, bu tepkime kapalı bir sistemde (örneğin, bir kavanoz içinde) gerçekleştirilirse ve tepkimeye giren mumun ve oksijenin toplam kütlesi ile oluşan karbondioksit, su buharı ve kalan mumun toplam kütlesi ölçülürse, kütlenin korunduğu doğrudan gözlemlenebilir. Bu, kütlenin korunumu kanununun kimyasal tepkimelerdeki en klasik ve açıklayıcı örneklerinden biridir.
-
B) Buzun erimesi: Buzun erimesi, bir fiziksel değişimdir (hal değişimi). Katı haldeki su (buz), sıvı haldeki suya dönüşür. Bu süreçte maddenin kimyasal yapısı değişmez, sadece fiziksel hali değişir. Bir miktar buzu tartıp eridikten sonra oluşan suyu tekrar tarttığınızda kütlenin aynı kaldığını doğrudan gözlemleyebilirsiniz. Kütle korunur, ancak bu bir kimyasal değişim örneği değildir.
-
C) Şekerin suda çözünmesi: Şekerin suda çözünmesi, bir fiziksel değişimdir (çözünme). Şeker molekülleri su molekülleri arasında dağılır. Şekerin ve suyun ayrı ayrı kütlelerini ölçüp, sonra çözeltinin kütlesini ölçtüğünüzde toplam kütlenin korunduğunu doğrudan gözlemleyebilirsiniz. Bu da bir kimyasal değişim örneği değildir.
-
D) Tuzun suda çözünmesi: Tuzun suda çözünmesi de şeker gibi bir fiziksel değişimdir (çözünme). Tuz iyonları su molekülleri arasında dağılır. Tuz ve suyun ayrı ayrı kütleleri ile oluşan çözeltinin kütlesi karşılaştırıldığında kütlenin korunduğu doğrudan gözlemlenir. Bu da bir kimyasal değişim örneği değildir.
Kütlenin korunumu kanunu hem fiziksel hem de kimyasal değişimlerde geçerlidir. Ancak, kanunun en çarpıcı ve "doğrudan gözlemlenebilir" olduğu durumlar genellikle, maddelerin gözle görülür şekilde değiştiği ve ürünlerin farklı hallerde (örneğin gaz) olabileceği kimyasal tepkimelerdir. Mumun yanması, bu tür bir kimyasal tepkimeye iyi bir örnektir ve kapalı bir sistemde yapıldığında kütle korunumu açıkça gösterilebilir.
Cevap A seçeneğidir.