Sevgili öğrenciler, bu soruyu doğru bir şekilde çözebilmek için öncelikle fiziksel ve kimyasal değişim arasındaki farkı net bir şekilde anlamamız gerekiyor.
- Fiziksel Değişim: Maddenin sadece dış görünüşünde, şeklinde, boyutunda veya hal (katı, sıvı, gaz) durumunda meydana gelen değişimlerdir. Bu değişimlerde maddenin kimyasal yapısı (içeriği) değişmez, yani yeni bir madde oluşmaz. Genellikle bu tür değişimler geri döndürülebilir. Örneğin, suyun donarak buz olması veya bir kağıdın yırtılması fiziksel değişimlerdir.
- Kimyasal Değişim: Maddenin iç yapısında, kimyasal bileşiminde meydana gelen değişimlerdir. Bu değişimler sonucunda madde tamamen farklı özelliklere sahip yeni maddelere dönüşür. Kimyasal değişimler genellikle geri döndürülemez. Örneğin, odunun yanması veya demirin paslanması kimyasal değişimlerdir.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Camın kırılması: Cam kırıldığında, hala camdır; sadece daha küçük parçalara ayrılmıştır. Camın kimyasal yapısı değişmemiştir. Bu bir fiziksel değişimdir.
- B) Şekerin suda çözünmesi: Şeker suda çözündüğünde, şeker molekülleri suyun içinde dağılır ancak kimyasal olarak değişmezler. Suyu buharlaştırdığımızda şekeri tekrar katı halde elde edebiliriz. Bu da bir fiziksel değişimdir.
- C) Yumurtanın pişmesi: Yumurta piştiğinde, içindeki proteinlerin yapısı kalıcı olarak değişir (denatürasyon). Sıvı haldeki yumurta akı katılaşır ve şeffaf yapısını kaybeder. Bu değişim geri döndürülemez ve yeni özelliklere sahip bir madde oluşur. Bu bir kimyasal değişimdir.
- D) Suyun buharlaşması: Su buharlaştığında, sıvı halden gaz hale geçer. Ancak hala kimyasal olarak $H_2O$ molekülüdür. Kimyasal yapısı değişmez. Buharlaşan su tekrar yoğunlaşarak sıvı suya dönüşebilir. Bu bir fiziksel değişimdir.
Soru bize "Hangisi fiziksel değişim değildir?" diye sorduğu için, kimyasal değişimi bulmamız gerekmektedir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, yumurtanın pişmesinin kimyasal bir değişim olduğunu görüyoruz.
Cevap C seçeneğidir.
