Sevgili öğrenciler, bu soruda bilişsel yük kuramının hangi psikolog tarafından geliştirildiğini bulmamız isteniyor. Hadi bu önemli kuramı ve seçeneklerdeki diğer değerli bilim insanlarını adım adım inceleyelim:
- Bilişsel Yük Kuramı (Cognitive Load Theory) Nedir?
Bu kuram, insan zihninin, özellikle de çalışma belleğinin (kısa süreli bellek) bilgi işleme kapasitesinin sınırlı olduğunu öne sürer. Öğrenme materyallerinin tasarımı ve sunumu sırasında bu sınırlılıkların göz önünde bulundurulması gerektiğini vurgular. Amaç, gereksiz zihinsel yükü azaltarak öğrenmeyi daha etkili hale getirmektir.
- A) John Sweller:
John Sweller, bilişsel yük kuramının öncüsü ve geliştiricisidir. 1980'li yıllarda bu kuramı ortaya atmış ve özellikle eğitim materyallerinin tasarımı, problem çözme ve öğretim stratejileri üzerindeki etkilerini araştırmıştır. Kuram, öğrenme süreçlerinde içsel (intrinsic), dışsal (extraneous) ve ilgili (germane) bilişsel yük türlerini tanımlar.
- B) Albert Bandura:
Albert Bandura, Sosyal Öğrenme Kuramı ve Sosyal Bilişsel Kuram ile tanınan önemli bir psikologdur. Gözlem yoluyla öğrenme, model alma ve öz-yeterlik kavramları onun çalışmalarıyla özdeşleşmiştir. Bilişsel yük kuramıyla doğrudan ilişkili değildir.
- C) Jean Piaget:
Jean Piaget, çocukların bilişsel gelişimini inceleyen ve bilişsel gelişim evreleri (duyusal-motor, işlem öncesi, somut işlemler, soyut işlemler) kuramını ortaya koyan İsviçreli bir gelişim psikoloğudur. Onun çalışmaları, çocukların dünyayı nasıl anladıklarını ve bilgi edindiklerini açıklar ancak bilişsel yük kuramından farklı bir alana odaklanır.
- D) Lev Vygotsky:
Lev Vygotsky, Sosyokültürel Kuram'ın kurucusudur. Öğrenmenin sosyal etkileşimler ve kültürel bağlam içinde gerçekleştiğini vurgular. Yakınsal Gelişim Alanı (Zone of Proximal Development - ZPD) ve iskele kurma (scaffolding) gibi kavramlar onun teorisinin temelini oluşturur. Bilişsel yük kuramıyla doğrudan bir bağlantısı yoktur.
Bu bilgiler ışığında, bilişsel yük kuramını geliştiren psikologun John Sweller olduğu açıktır.
Cevap A seçeneğidir.
