1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "açık" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?
A) Kapıyı açık unutunca içeri soğuk girdi.
B) Açık pencereden kuş sesleri geliyordu.
C) Bu konuda fikirleri oldukça açıktı.
D) Açık havada yürüyüş yapmak çok keyifliydi.
Sevgili öğrenciler, bu soruda "açık" kelimesinin hangi cümlede mecaz anlamda kullanıldığını bulmamız isteniyor. Öncelikle "gerçek anlam" ve "mecaz anlam" kavramlarını hatırlayalım:
- Gerçek Anlam: Bir kelimenin akla gelen ilk, temel ve herkesçe bilinen anlamıdır. Sözlükteki ilk anlamı da diyebiliriz.
- Mecaz Anlam: Bir kelimenin gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlamdır. Genellikle soyut durumları ifade etmek için kullanılır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kapıyı açık unutunca içeri soğuk girdi.
- Buradaki "açık" kelimesi, kapının kapalı olmaması, yani fiziksel olarak aralık bırakılması anlamında kullanılmıştır. Bu, kelimenin gerçek anlamıdır.
- B) Açık pencereden kuş sesleri geliyordu.
- Buradaki "açık" kelimesi, pencerenin kapalı olmaması, yani fiziksel olarak aralık bırakılması anlamında kullanılmıştır. Bu da kelimenin gerçek anlamıdır.
- C) Bu konuda fikirleri oldukça açıktı.
- Buradaki "açık" kelimesi, fikirlerin net, anlaşılır, şeffaf, gizli olmayan, dolambaçsız olması anlamında kullanılmıştır. Fikirler fiziksel olarak "açık" veya "kapalı" olamaz. Bu kullanım, kelimenin gerçek anlamından uzaklaşarak kazandığı soyut bir anlamdır. Dolayısıyla bu, mecaz anlamdır.
- D) Açık havada yürüyüş yapmak çok keyifliydi.
- Buradaki "açık hava" ifadesi, kapalı bir ortamda olmayan, dışarıdaki, ferah hava anlamında kullanılmıştır. Hava fiziksel olarak kapalı veya engelli değildir. Bu da kelimenin gerçek anlamıdır.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "açık" kelimesinin gerçek anlamından tamamen uzaklaşarak yeni bir anlam kazandığı cümle C seçeneğidir. Fikirlerin "açık" olması, onların net ve anlaşılır olduğunu ifade eder, bu da mecaz bir kullanımdır.
Cevap C seçeneğidir.
