Asetilen (etin), kimyasal formülü $C_2H_2$ olan, renksiz, yanıcı bir gazdır. Endüstride ve laboratuvarlarda çeşitli yöntemlerle elde edilebilir. Sorumuz, asetilenin hangi maddeden elde edildiğini sormaktadır.
- A) Karpit: Karpit, kimyasal adıyla kalsiyum karbür ($CaC_2$) olarak bilinir. Asetilenin endüstriyel ve laboratuvar ortamında elde edilmesinde en yaygın ve bilinen yöntemlerden biri, karpitin su ile tepkimeye sokulmasıdır. Bu tepkime sonucunda asetilen gazı ve kalsiyum hidroksit oluşur. Tepkime şu şekildedir: $CaC_2 (k) + 2H_2O (s) \rightarrow C_2H_2 (g) + Ca(OH)_2 (k)$. Bu nedenle, karpit asetilen elde etmek için kullanılan ana maddelerden biridir.
- B) Kireç taşı: Kireç taşı, kimyasal adıyla kalsiyum karbonat ($CaCO_3$) olarak bilinir. Kireç taşı, ısıtıldığında sönmemiş kireç ($CaO$) ve karbondioksit ($CO_2$) gazı verir. Sönmemiş kireç, karpit üretiminde kullanılan bir maddedir (kömür ile birlikte yüksek sıcaklıkta tepkimeye sokularak), ancak kireç taşının kendisi doğrudan asetilen elde etmek için kullanılmaz.
- C) Kömür: Kömür, karbonun ana kaynaklarından biridir. Kömür, karpit üretiminde (kalsiyum oksit ile birlikte) bir hammadde olarak kullanılabilir. Ancak kömürün kendisi doğrudan asetilen üretmez. Asetilen, petrokimya endüstrisinde doğal gaz veya naftanın yüksek sıcaklıkta parçalanmasıyla da elde edilebilir, ancak bu süreçlerde kömür doğrudan asetilenin kaynağı değildir.
- D) Su: Su ($H_2O$), karpit ile tepkimeye girerek asetilen oluşumunu sağlayan önemli bir reaktanttır. Yani, asetilenin oluşması için suya ihtiyaç vardır. Ancak su, asetilenin kendisinin elde edildiği ana madde (kaynak) değildir; sadece tepkimeye giren bir bileşendir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, asetilenin doğrudan elde edildiği maddelerden biri karpittir.
Cevap A seçeneğidir.
