Aşağıdakilerden hangisi genellemenin tersidir?
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, psikolojideki temel öğrenme kavramlarından biri olan "genelleme"nin zıttını bulmamız isteniyor. Hadi bu kavramları adım adım inceleyelim:
Genelleme, bir uyarıcıya karşı öğrenilen bir tepkinin, o uyarıcıya benzer başka uyarıcılara da gösterilmesidir. Örneğin, bir köpek belirli bir zil sesine salya akıtmayı öğrendiğinde, o zil sesine benzer başka zil seslerine de salya akıtması genellemedir. Yani, benzerlikler üzerinden tepkiyi yaymaktır.
Eğer genelleme, benzer uyarıcılara aynı tepkiyi vermekse, genellemenin tersi, benzer uyarıcılar arasında ayrım yapıp, sadece belirli bir uyarıcıya tepki vermektir. Yani, farklılıkları algılayıp tepkiyi daraltmaktır.
Ayırt etme, organizmanın benzer uyarıcılar arasındaki farkı öğrenmesi ve sadece belirli bir uyarıcıya tepki vermesidir. Örneğin, köpek sadece belirli bir zil sesine salya akıtırken, benzer tondaki diğer zil seslerine salya akıtmamayı öğrenirse bu ayırt etmedir. Bu durum, genellemenin tam tersidir çünkü genelleme tepkiyi yayarken, ayırt etme tepkiyi özelleştirir.
Pekiştirme, bir davranışın gelecekte tekrar etme olasılığını artıran herhangi bir olay veya durumdur. Davranışın sıklığını artırmayı hedefler, genellemenin zıttı bir kavram değildir.
Alışma, tekrar eden, zararsız veya önemsiz bir uyarıcıya verilen tepkinin zamanla azalması veya tamamen ortadan kalkmasıdır. Örneğin, sürekli duyulan bir saatin tik tak sesine bir süre sonra dikkat etmemek alışmadır. Bu da genellemenin zıttı değildir.
Duyarsızlaşma, genellikle fobilerde veya anksiyete bozukluklarında kullanılan bir terapi tekniğidir. Korkulan uyarıcıya kademeli olarak maruz bırakılarak korku tepkisinin azaltılmasıdır. Bu da genellemenin zıttı bir kavram değildir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, genelleme benzerlikler üzerinden tepkiyi yayarken, ayırt etme farklılıklar üzerinden tepkiyi özelleştirir. Bu nedenle, ayırt etme genellemenin tam tersidir.
Cevap A seçeneğidir.
