Fizik dersinde öğrencilerden türetilmiş büyüklüklerle ilgili örnekler vermeleri istenmiştir. Aşağıdaki öğrencilerden hangisi türetilmiş büyüklük örneği vermiştir?
A) Ayşe: "Kütle temel büyüklüktür"
B) Mehmet: "Zaman temel büyüklüktür"
C) Zeynep: "Hacim türetilmiş büyüklüktür"
D) Ali: "Sıcaklık temel büyüklüktür"
Merhaba sevgili öğrenciler! Fizik dersinde büyüklükleri iki ana gruba ayırırız: Temel Büyüklükler ve Türetilmiş Büyüklükler. Bu soruyu çözmek için bu iki kavramı iyi anlamamız gerekiyor.
- Temel Büyüklükler: Başka hiçbir büyüklüğe ihtiyaç duymadan tanımlanabilen, tek başlarına anlam ifade eden büyüklüklerdir. Fizikte 7 tane temel büyüklük vardır ve bunları "KISA MÜD" (Kütle, Işık şiddeti, Sıcaklık, Akım şiddeti, Madde miktarı, Uzunluk, Zaman) şeklinde kodlayabiliriz.
- Türetilmiş Büyüklükler: İki veya daha fazla temel büyüklüğün birbiriyle çarpılması veya bölünmesiyle elde edilen büyüklüklerdir. Yani, temel büyüklükler kullanılarak tanımlanırlar. Örneğin, hız (yol/zaman), yoğunluk (kütle/hacim), kuvvet (kütle x ivme) gibi.
Şimdi öğrencilerin verdiği örneklere tek tek bakalım:
- A) Ayşe: "Kütle temel büyüklüktür"
- Ayşe'nin ifadesi doğru. Kütle, temel büyüklüklerden biridir. Ancak bizden türetilmiş büyüklük örneği isteniyor. Bu nedenle Ayşe'nin cevabı aradığımız örnek değil.
- B) Mehmet: "Zaman temel büyüklüktür"
- Mehmet'in ifadesi de doğru. Zaman, temel büyüklüklerden biridir. Yine bizden türetilmiş büyüklük örneği istendiği için bu da doğru cevap olamaz.
- C) Zeynep: "Hacim türetilmiş büyüklüktür"
- Hacim, bir cismin uzayda kapladığı yerdir. Genellikle uzunluk birimlerinin (örneğin metre) üç kez çarpılmasıyla (uzunluk x uzunluk x uzunluk) bulunur. Uzunluk temel bir büyüklük olduğuna göre, hacim temel büyüklüklerin çarpımıyla elde edildiği için türetilmiş bir büyüklüktür. Zeynep'in verdiği örnek, tam da bizden istenen türetilmiş büyüklük örneğidir.
- D) Ali: "Sıcaklık temel büyüklüktür"
- Ali'nin ifadesi doğru. Sıcaklık, temel büyüklüklerden biridir. Bu da türetilmiş büyüklük örneği değildir.
Bu durumda, türetilmiş büyüklük örneği veren öğrenci Zeynep'tir.
Cevap C seçeneğidir.
