Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, cümlelerdeki özneleri bulmamız ve öznesi olmayan cümleyi tespit etmemiz isteniyor. Özne, yükleme sorulan "kim?" veya "ne?" sorularına cevap veren, işi yapan veya hakkında bilgi verilen varlıktır.
- A) Yağmur yağıyor.
Yüklem (fiil): "yağıyor" (yağmak fiili). "Ne yağıyor?" diye sorduğumuzda cevabımız "Yağmur" olur. "Yağmur" bu cümlenin öznesidir ve yağma eylemini gerçekleştiren varlıktır.
- B) Kar yağdı.
Yüklem (fiil): "yağdı" (yağmak fiili). "Ne yağdı?" diye sorduğumuzda cevabımız "Kar" olur. "Kar" bu cümlenin öznesidir ve yağma eylemini gerçekleştiren varlıktır.
- C) Soğuk var.
Yüklem: "var" (mevcudiyet bildiren bir kelime). "Ne var?" diye sorduğumuzda "Soğuk" cevabını alırız. Ancak "var" ve "yok" kelimelerinin yüklem olduğu cümlelerde, varlığı belirtilen öge (burada "soğuk") bir eylemi gerçekleştiren özne değil, genellikle belirtisiz nesne görevindedir. Bu tür cümleler, bir eylemi gerçekleştiren gerçek bir özne taşımadığı için öznesiz kabul edilir.
- D) Rüzgar esiyor.
Yüklem (fiil): "esiyor" (esmek fiili). "Ne esiyor?" diye sorduğumuzda cevabımız "Rüzgar" olur. "Rüzgar" bu cümlenin öznesidir ve esme eylemini gerçekleştiren varlıktır.
Gördüğümüz gibi A, B ve D seçeneklerindeki cümlelerde bir eylemi gerçekleştiren açık bir özne bulunmaktadır. Ancak C seçeneğindeki "Soğuk var" cümlesinde, "soğuk" kelimesi bir eylemi gerçekleştiren özne değil, varlığı ifade edilen bir durumdur ve bu cümle öznesiz kabul edilir.
Cevap C seçeneğidir.
