Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil kullanılmıştır?
A) Koşarak okula yetişti.
B) Yemek yapmayı çok severdi.
C) Gülen gözleriyle etrafa bakıyordu.
D) Okuyan insanlar daha başarılı olur.
E) Gelen misafirleri karşıladık.
İsim-fiili bulmak için öncelikle fiilimsileri hatırlayalım. Fiilimsiler, fiillerden türeyen ancak fiil gibi çekimlenemeyen, isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılabilen sözcüklerdir. Üç tür fiilimsi vardır: isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil.
İsim-fiiller "-ma, -ış, -mak" eklerini alarak fiillerin isim gibi kullanılmasını sağlar. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Koşarak okula yetişti. Bu cümlede "-arak" eki alan "koşarak" sözcüğü zarf-fiildir (ulaç). Çünkü fiili durum yönünden belirtiyor.
- B) Yemek yapmayı çok severdi. Bu cümlede "-ma" eki alan "yapmayı" sözcüğü isim-fiildir. "Yemek yapma" eylemi isimleşmiştir. İşte doğru cevap burada!
- C) Gülen gözleriyle etrafa bakıyordu. Bu cümlede "-en" eki alan "gülen" sözcüğü sıfat-fiildir (ortaç). Çünkü gözlerin niteliğini belirtiyor.
- D) Okuyan insanlar daha başarılı olur. Bu cümlede "-an" eki alan "okuyan" sözcüğü sıfat-fiildir (ortaç). Çünkü insanların niteliğini belirtiyor.
- E) Gelen misafirleri karşıladık. Bu cümlede "-en" eki alan "gelen" sözcüğü sıfat-fiildir (ortaç). Çünkü misafirlerin niteliğini belirtiyor.
Gördüğümüz gibi, sadece B seçeneğinde isim-fiil kullanılmıştır.
Cevap B seçeneğidir.
