III. Selim'in kurduğu Nizam-ı Cedit ordusu, modern eğitim ve teçhizatla donatılmış olmasına rağmen, dönemin güçlü aktörlerinden olan Yeniçeriler ve bazı ulema kesimleri tarafından şiddetli bir direnişle karşılaşmıştır. Bu direnişin temelinde yatan ve Nizam-ı Cedit'in sadece askeri bir yenilikten öte, mevcut düzeni tehdit eden bir unsur olarak algılanmasına neden olan ana sebep aşağıdakilerden hangisidir?
A) Nizam-ı Cedit askerlerinin maaşlarının Yeniçerilerden daha düşük olması
B) Yeniçerilerin savaş meydanındaki başarılarının kıskanılması
C) Nizam-ı Cedit'in, geleneksel askeri ve sosyal yapının yanı sıra, bu yapıyla bütünleşmiş ekonomik ve siyasi çıkar gruplarının güç dengesini bozması
D) Yeniçerilerin, Nizam-ı Cedit'in dini kurallara aykırı olduğunu düşünmesi
Merhaba arkadaşlar, bu soruyu birlikte adım adım inceleyelim ve doğru cevabı bulalım:
Öncelikle soruyu dikkatlice okuyalım. Soru, III. Selim'in kurduğu Nizam-ı Cedit ordusuna karşı gösterilen direnişin nedenlerini anlamamızı istiyor. Unutmayalım ki, Nizam-ı Cedit sadece askeri bir yenilik değil, aynı zamanda mevcut düzeni de etkileyen bir unsur olarak görülüyordu.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Nizam-ı Cedit askerlerinin maaşlarının Yeniçerilerden daha düşük olması: Maaş farklılıkları bir huzursuzluk kaynağı olabilir, ancak bu, Nizam-ı Cedit'e karşı gösterilen şiddetli direnişi tek başına açıklayamaz. Direnişin temelinde daha derin ve kapsamlı nedenler yatıyor olmalı.
- B) Yeniçerilerin savaş meydanındaki başarılarının kıskanılması: Bu seçenek de mantıklı görünmüyor. Çünkü Nizam-ı Cedit henüz savaş meydanında kendini kanıtlamamışken bile Yeniçerilerin direnişi başlamıştı. Kıskançlık, direnişin ana sebebi olamaz.
- C) Nizam-ı Cedit'in, geleneksel askeri ve sosyal yapının yanı sıra, bu yapıyla bütünleşmiş ekonomik ve siyasi çıkar gruplarının güç dengesini bozması: İşte bu seçenek doğru cevaba en yakın olanı! Nizam-ı Cedit, sadece askeri bir reform değil, aynı zamanda köklü bir değişim anlamına geliyordu. Bu değişim, Yeniçeriler gibi geleneksel güç odaklarının ve onlarla bağlantılı çıkar gruplarının ayrıcalıklarını ve güçlerini tehdit ediyordu. Bu nedenle, Nizam-ı Cedit'e karşı şiddetli bir direniş gösterdiler.
- D) Yeniçerilerin, Nizam-ı Cedit'in dini kurallara aykırı olduğunu düşünmesi: Dini gerekçeler de bir direniş sebebi olabilir, ancak soruda verilen bilgiler ve dönemin koşulları dikkate alındığında, bu seçeneğin diğerlerine göre daha zayıf olduğu görülüyor. Nizam-ı Cedit'in dini kurallara aykırı olduğuna dair yaygın bir kanıt bulunmamaktadır.
Gördüğümüz gibi, en kapsamlı ve mantıklı açıklama C seçeneğinde yer alıyor. Nizam-ı Cedit, sadece askeri bir yenilik olmanın ötesinde, mevcut düzeni ve güç dengelerini sarsan bir unsur olarak algılandığı için direnişle karşılaşmıştır.
Cevap C seçeneğidir.