7. Sınıf Test 1

🎓 7. Sınıf Test 1 - Ders Notu

Sevgili öğrenciler, bu ders notu "7. Sınıf Test 1" testinde karşınıza çıkabilecek Türkçenin temel konularından fiilimsileri (eylemsileri) kolayca anlamanız için hazırlandı. Bu konuları kavradığınızda testteki soruları daha rahat çözebileceksiniz.

📌 Fiilimsiler (Eylemsiler) Nedir?

Fiilimsiler, fiil kök veya gövdelerine belirli ekler getirilerek türetilen, fiilin bazı özelliklerini taşıyan ancak cümle içinde isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılan sözcüklerdir. Fiiller gibi kip ve kişi ekleri almazlar, yani çekimli fiil değildirler.

• Fiilimsiler, cümlede isim, sıfat veya zarf gibi görev yaparlar.
• Fiil anlamını tamamen kaybetmezler, hala bir eylemi çağrıştırırlar.
• Üç çeşidi vardır: İsim-Fiil, Sıfat-Fiil, Zarf-Fiil.

💡 İpucu: Bir sözcüğün fiilimsi olup olmadığını anlamak için olumsuzluk eki (-ma/-me) getirip getiremediğine bakabilirsiniz. Eğer olumsuz yapılabilirse fiilimsidir (örn: "gelmek" -> "gelmemek").

📝 İsim-Fiiller (Ad Eylemler)

Fiillere gelerek onları cümlede isim gibi kullanmamızı sağlayan eklerdir. Bir eylemin adını belirtirler.

• Ekleri: -ma, -ış, -mak (Akılda kalıcı olması için "Ma-y-ış-mak" şeklinde kodlayabiliriz.)
• Örnek: "Kitap okumak en sevdiğim hobidir." (okuma eyleminin adı)
• Örnek: "Seninle tanışmak çok güzeldi." (tanışma eyleminin adı)
• Örnek: "Bu gülüş beni çok mutlu etti." (gülme eyleminin adı)

⚠️ Dikkat: Olumsuzluk eki olan "-ma/-me" ile isim-fiil eki "-ma/-me"yi karıştırmayın. "Buraya gelme!" (olumsuzluk eki) ile "Oraya gelmesi beni şaşırttı." (isim-fiil eki) farklıdır.

⚠️ Dikkat: Bazı isim-fiil ekleri alan sözcükler zamanla kalıplaşarak bir varlığın veya kavramın adı haline gelir ve fiilimsi özelliğini kaybeder. (Örn: "Dondurma", "Çakmak", "Kazma", "Danışma"). Bu tür sözcükler fiilimsi değildir.

📝 Sıfat-Fiiller (Ortaçlar)

Fiillere gelerek onları cümlede sıfat gibi kullanmamızı sağlayan eklerdir. Genellikle bir ismi nitelerler veya işaret ederler.

• Ekleri: -an, -ası, -mez, -ar, -dik, -ecek, -miş (Akılda kalıcı olması için "An-ası mez-ar dik-ecek-miş" şeklinde kodlayabiliriz.)
• Örnek: "Koşan çocuk yere düştü." (çocuğu niteleyen sıfat)
• Örnek: "Gelecek günler güzel olacak." (günleri niteleyen sıfat)
• Örnek: "Kırılmış tabakları topladı." (tabakları niteleyen sıfat)
• Örnek: "Yarın gelecek misafirleri bekliyoruz." (misafirleri niteleyen sıfat)

💡 İpucu: Sıfat-fiillerden sonra isim gelmezse, sıfat-fiil tek başına ismi karşılayabilir ve "adlaşmış sıfat-fiil" olur. Örn: "Koşanlar yoruldu." (Koşan insanlar anlamında).

⚠️ Dikkat: Sıfat-fiil ekleri, çekimli fiillerin kip ekleriyle karıştırılabilir. "Gelecek misafir" (sıfat-fiil) ile "O yarın gelecek." (gelecek zaman kipi almış çekimli fiil) farklıdır.

📝 Zarf-Fiiller (Bağ Eylemler)

Fiillere gelerek onları cümlede zarf gibi kullanmamızı sağlayan eklerdir. Cümlede genellikle fiilin zamanını veya durumunu belirtirler.

• Ekleri: -ken, -alı, -madan, -ince, -ip, -arak, -dıkça, -e...e, -r...mez, -esiye, -maxızın (Birçok eki olduğu için tek bir kodlaması yoktur, bolca örnek görmek önemlidir.)
• Örnek: "Gülerek içeri girdi." (Nasıl girdi? Gülerek - durum zarfı)
• Örnek: "Ders çalışırken uyuyakalmış." (Ne zaman uyuyakalmış? Çalışırken - zaman zarfı)
• Örnek: "Kitabı okuyup bitirdi." (Okuma eylemi bittikten sonraki eylem)
• Örnek: "Düşünmeden konuşma!" (Nasıl konuşma? Düşünmeden - durum zarfı)

💡 İpucu: Zarf-fiiller cümlede genellikle yükleme "Nasıl?" veya "Ne zaman?" sorularını sorarak bulunabilir.

📝 Bu notlar, fiilimsiler konusunu temelden anlamanıza yardımcı olacaktır. Bol bol örnek çözerek ve pratik yaparak konuyu pekiştirmeyi unutmayın! Başarılar dilerim! ✨