TYT Kimya mol soruları Test 1

Bir miktar C₂H₆ gazının tamamen yakılmasıyla 8,8 gram CO₂ gazı oluşuyor.
Buna göre yakılan C₂H₆ gazı kaç moldür? (C:12, O:16, H:1)

A) 0,05
B) 0,1
C) 0,2
D) 0,4

Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, bir kimyasal tepkime üzerinden madde miktarı hesaplamaları yapacağız. Adım adım ilerleyerek soruyu kolayca çözeceğiz.

• 1. Adım: Tepkime Denklemini Yazma ve Denkleştirme

Öncelikle, $C_2H_6$ gazının tamamen yakılması tepkimesini yazmamız gerekiyor. Yanma tepkimeleri, bir maddenin oksijenle ($O_2$) tepkimeye girerek karbondioksit ($CO_2$) ve su ($H_2O$) oluşturmasıdır.

Denkleştirilmemiş tepkime:

$C_2H_6(g) + O_2(g) \rightarrow CO_2(g) + H_2O(g)$

Şimdi bu denklemi denkleştirelim:

• Önce karbon (C) atomlarını denkleştirelim: Sol tarafta 2 karbon atomu var, sağ tarafa $2CO_2$ yazmalıyız.

$C_2H_6(g) + O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + H_2O(g)$

• Sonra hidrojen (H) atomlarını denkleştirelim: Sol tarafta 6 hidrojen atomu var, sağ tarafa $3H_2O$ yazmalıyız ($3 \times 2 = 6$).

$C_2H_6(g) + O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + 3H_2O(g)$

• Son olarak oksijen (O) atomlarını denkleştirelim: Sağ tarafta toplam $2 \times 2$ ($CO_2$'den) $+ 3 \times 1$ ($H_2O$'dan) $= 4 + 3 = 7$ oksijen atomu var. Sol tarafta $O_2$ olduğu için, $7/2 O_2$ yazmalıyız.

$C_2H_6(g) + \frac{7}{2}O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + 3H_2O(g)$

• Kesirli katsayıdan kurtulmak için tüm denklemi 2 ile çarpalım:

$2C_2H_6(g) + 7O_2(g) \rightarrow 4CO_2(g) + 6H_2O(g)$

İşte denkleşmiş tepkime denklemimiz bu!

• 2. Adım: $CO_2$'nin Mol Kütlesini Hesaplama

Soruda verilen atom kütlelerini kullanarak $CO_2$'nin mol kütlesini ($M_A$) hesaplayalım:

• C: 12 $g/mol$
• O: 16 $g/mol$
• $M_A(CO_2) = 1 \times M_A(C) + 2 \times M_A(O)$
• $M_A(CO_2) = 1 \times 12 + 2 \times 16 = 12 + 32 = 44 \ g/mol$
• 3. Adım: Oluşan $CO_2$ Gazının Mol Sayısını Hesaplama

Bize 8,8 gram $CO_2$ gazı oluştuğu bilgisi verilmiş. Mol sayısını (n) hesaplamak için kütleyi (m) mol kütlesine ($M_A$) böleriz:

• $n(CO_2) = \frac{m(CO_2)}{M_A(CO_2)}$
• $n(CO_2) = \frac{8,8 \ g}{44 \ g/mol} = 0,2 \ mol$

Yani, tepkime sonucunda 0,2 mol $CO_2$ gazı oluşmuştur.

• 4. Adım: Stoikiyometri Kullanarak Yakılan $C_2H_6$ Gazının Mol Sayısını Bulma

Şimdi denkleşmiş tepkime denklemimizi kullanarak $CO_2$ mol sayısı ile $C_2H_6$ mol sayısı arasındaki ilişkiyi kuralım:

$2C_2H_6(g) + 7O_2(g) \rightarrow 4CO_2(g) + 6H_2O(g)$

Denklemden görüyoruz ki, 2 mol $C_2H_6$ yakıldığında 4 mol $CO_2$ oluşur. Bu oran $2:4$ veya sadeleştirirsek $1:2$'dir.

Yani, her 1 mol $C_2H_6$ için 2 mol $CO_2$ oluşur.

Eğer 0,2 mol $CO_2$ oluştuysa, ne kadar $C_2H_6$ yakılmıştır?

• $1 \ mol \ C_2H_6 \rightarrow 2 \ mol \ CO_2$
• $x \ mol \ C_2H_6 \rightarrow 0,2 \ mol \ CO_2$
• Doğru orantı kurarak $x$'i bulalım: $x \times 2 = 1 \times 0,2$
• $2x = 0,2$
• $x = \frac{0,2}{2} = 0,1 \ mol$

Demek ki, 0,1 mol $C_2H_6$ gazı yakılmıştır.

Bu adımları takip ederek doğru cevaba ulaştık.

Cevap B seçeneğidir.