Aşağıdakilerden hangisi virüslerin canlı olarak kabul edilmemesinin nedenlerinden biridir?
A) Hücre zarına sahip olmamaları
B) Metabolik faaliyetlerinin olmaması
C) DNA veya RNA içermemeleri
D) Protein kılıfa sahip olmamaları
E) Çoğalamamaları
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu birlikte adım adım inceleyerek virüslerin neden canlı kabul edilmediğini anlayalım.
Öncelikle, canlıların ortak özelliklerini hatırlayalım: Beslenme, solunum, boşaltım, üreme, büyüme ve gelişme, uyarılara tepki verme ve metabolik faaliyetler gösterme gibi.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Hücre zarına sahip olmamaları: Virüslerin hücre zarı yoktur, ancak bu tek başına canlı sayılmamaları için yeterli bir sebep değildir. Çünkü bazı canlıların (örneğin bazı bakterilerin) de hücre zarı yapısı farklılık gösterebilir.
- B) Metabolik faaliyetlerinin olmaması: İşte bu çok önemli! Virüsler, kendi başlarına enerji üretemezler veya protein sentezleyemezler. Yani, metabolik faaliyetleri yoktur. Bu, canlıların temel özelliklerinden birinin eksik olması anlamına gelir.
- C) DNA veya RNA içermemeleri: Virüsler DNA veya RNA içerirler. Hatta bazı virüsler hem DNA hem de RNA içerebilirler. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
- D) Protein kılıfa sahip olmamaları: Virüslerin genetik materyallerini (DNA veya RNA) koruyan bir protein kılıfları (kapsid) vardır. Bu nedenle bu seçenek de yanlıştır.
- E) Çoğalamamaları: Virüsler kendi başlarına çoğalamazlar. Mutlaka bir canlı hücreye ihtiyaç duyarlar. Ancak, bazı canlılar da (örneğin katırlar) doğal yollarla üreyemezler. Bu nedenle bu seçenek tek başına yeterli bir sebep değildir.
Gördüğümüz gibi, virüslerin metabolik faaliyetlerinin olmaması, onların canlı olarak kabul edilmemesinin en önemli nedenlerinden biridir. Çünkü canlılar enerji üretmek, büyümek ve diğer yaşamsal faaliyetleri sürdürmek için metabolizmaya ihtiyaç duyarlar. Virüsler ise bu faaliyetleri gerçekleştiremezler ve bir hücreye bağımlı yaşarlar.
Cevap B seçeneğidir.