Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek manzum hikayelerin anlatım özelliklerini daha iyi anlayalım.
- Manzum Hikaye Nedir?
Manzum hikaye, olay örgüsü olan, karakterleri ve belirli bir mekanı bulunan, şiir şeklinde yazılmış hikayelerdir. Yani, bir hikayenin tüm unsurlarını (serim, düğüm, çözüm) barındırır ancak düz yazı yerine nazım (şiir) biçiminde ifade edilir. Tevfik Fikret'in "Balıkçılar" veya Mehmet Akif Ersoy'un "Küfe" gibi eserleri buna güzel örneklerdir. Manzum hikayelerde amaç, bir olayı şiirsel bir dille anlatmak ve okuyucuya yaşatmaktır.
- Şimdi seçeneklerdeki anlatım türlerini tek tek inceleyelim:
- A) Lirik anlatım: Duyguların, coşkuların, kişisel izlenimlerin ön planda olduğu, genellikle şiirlerde görülen anlatım türüdür. Manzum hikayelerde duygular olsa da, temel amaç bir olayı anlatmaktır, sadece duygu aktarmak değildir. Bu nedenle ana anlatım türü lirik değildir.
- B) Epik anlatım: Kahramanlıkları, savaşları, destansı olayları anlatan, genellikle olağanüstü unsurlar içeren anlatım türüdür. Manzum hikayeler bir olayı anlatsa da, her zaman destansı veya kahramanlık temalı olmak zorunda değildir. Günlük yaşamdan kesitler de sunabilirler.
- C) Didaktik anlatım: Bilgi vermeyi, öğretmeyi, öğüt vermeyi amaçlayan anlatım türüdür. Manzum hikayelerde ders verici unsurlar bulunabilir (özellikle Mehmet Akif Ersoy'un eserlerinde olduğu gibi), ancak hikayenin temel amacı bir olayı canlandırmak ve yaşatmaktır, doğrudan bilgi vermek değildir. Öğreticilik, anlatımın bir sonucu olabilir, kendisi değildir.
- D) Dramatik anlatım: Olayların, karakterlerin ve çatışmaların diyaloglar ve eylemler aracılığıyla sahnelenir gibi sunulduğu anlatım türüdür. Manzum hikayelerde bir olay örgüsü, kişiler arası diyaloglar, çatışmalar ve gerilimler bulunur. Şiir biçiminde yazılmış olsalar bile, okuyucuyu bir tiyatro sahnesindeymiş gibi olayın içine çekerler. Karakterler konuşur, olaylar gelişir ve bir sonuca ulaşır. Bu yönleriyle dramatik anlatıma çok benzerler.
- Neden Dramatik Anlatım Doğru Cevaptır?
Manzum hikayeler, bir olayı canlandırma, karakterleri konuşturma ve olay örgüsünü diyaloglar ve eylemlerle ilerletme özellikleriyle dramatik anlatıma en yakın türdür. Tıpkı bir tiyatro metninde olduğu gibi, okuyucu olayı adeta izler ve karakterlerin yaşadıklarına tanık olur. Şiirsel bir dille yazılmış olsalar da, temel işlevleri bir "drama"yı, yani bir olayı ve onun gelişimini sunmaktır. Bu anlatım türü, okuyucuyu olayın içine çekerek, karakterlerin yaşadıklarını hissetmesini sağlar.
Cevap D seçeneğidir.
