Bir kimseyi, toplumu veya olayı yermek, eleştirmek amacıyla yazılan ve taşlama türünün Divan edebiyatındaki karşılığı olan nazım türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Fahriye
B) Methiye
C) Hicviye
D) Mersiye
Sevgili öğrenciler, bu soruda Divan edebiyatındaki nazım türlerinden biri soruluyor. Soruyu doğru cevaplamak için her bir seçeneğin ne anlama geldiğini bilmemiz ve sorudaki tanımı iyi anlamamız gerekiyor.
- Soruda, "bir kimseyi, toplumu veya olayı yermek, eleştirmek amacıyla yazılan" ve "taşlama türünün Divan edebiyatındaki karşılığı" olan nazım türü soruluyor. Anahtar kelimeler "yermek", "eleştirmek" ve "taşlama"dır.
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Fahriye: Bir şairin kendi kişiliğini, sanatını ve başarılarını övmek amacıyla yazdığı şiirlerdir. Yani övgü, ama kendine yönelik övgüdür. Bu tanım, sorudaki "yermek, eleştirmek" kavramıyla uyuşmamaktadır.
- B) Methiye: Bir devlet büyüğünü (padişah, vezir vb.) veya din büyüğünü övmek amacıyla yazılan şiirlerdir. Bu türde de övgü vardır, ancak başkasına yöneliktir. Yine "yermek, eleştirmek" kavramıyla çelişir.
- C) Hicviye: Bir kimsenin, toplumun veya bir olayın aksayan yönlerini, kusurlarını eleştirmek, alaya almak, yermek amacıyla yazılan şiirlerdir. Halk edebiyatındaki karşılığı "taşlama", Batı edebiyatındaki karşılığı ise "satir"dir. Sorudaki "yermek, eleştirmek" ve "taşlama türünün Divan edebiyatındaki karşılığı" ifadeleri tam olarak hicviyeyi tanımlamaktadır.
- D) Mersiye: Ölen bir kişinin ardından duyulan üzüntüyü, acıyı dile getirmek ve ölen kişinin iyi özelliklerini anmak amacıyla yazılan ağıt türündeki şiirlerdir. Bu türde de eleştiri veya yerme değil, yas ve anma duyguları ön plandadır.
Bu açıklamalardan da anlaşılacağı gibi, soruda verilen tanıma en uygun nazım türü Hicviye'dir.
Cevap C seçeneğidir.
