5. sınıf fen bilimleri 1. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 4

Bir paraşütçünün yere güvenli bir şekilde inmesini sağlayan temel kuvvet aşağıdakilerden hangisidir? Bu kuvvetin hangi ortamda ve nasıl etki ettiğini açıklayınız.

A) Yer çekimi kuvveti; havada cismi aşağı çeker.
B) Sürtünme kuvveti; havada cismin hareketini yavaşlatır.
C) Kaldırma kuvveti; havada cismi yukarı iter.
D) Esneklik kuvveti; havada cismin şeklini değiştirir.

Merhaba arkadaşlar, bu soruyu adım adım inceleyerek paraşütçünün güvenli inişini sağlayan kuvveti ve nasıl çalıştığını anlayalım:

• Adım 1: Temel Kuvvetleri Tanıyalım

  Öncelikle şıklarda verilen kuvvetlerin ne anlama geldiğini hatırlayalım:

  • Yer çekimi kuvveti: Kütlesi olan her şeyi Dünya'nın merkezine doğru çeken kuvvettir.
  • Sürtünme kuvveti: Bir cismin hareketi sırasında temas ettiği yüzey veya akışkan (hava, su vb.) tarafından uygulanan ve hareketi zorlaştıran kuvvettir.
  • Kaldırma kuvveti: Bir cismin bir akışkan (sıvı veya gaz) içinde bulunması durumunda, akışkanın cisme uyguladığı yukarı yönlü kuvvettir.
  • Esneklik kuvveti: Bir cismin şekli değiştirildiğinde, cismin eski haline dönmesini sağlayan kuvvettir.
• Adım 2: Paraşütçüye Etki Eden Kuvvetleri Düşünelim

  Paraşütçü atladığında, öncelikle yer çekimi kuvveti onu aşağı doğru çeker. Eğer paraşüt olmasaydı, bu kuvvetin etkisiyle hızlanarak yere düşerdi.

• Adım 3: Paraşütün Rolünü Anlayalım

  Paraşüt açıldığında, yüzey alanı artar. Bu durum, havanın paraşüte uyguladığı sürtünme kuvvetini büyük ölçüde artırır. Sürtünme kuvveti, yer çekimi kuvvetine zıt yönde etki ederek paraşütçünün hızını yavaşlatır.

• Adım 4: Diğer Seçenekleri Değerlendirelim
  • A) Yer çekimi kuvveti: Evet, yer çekimi var ama paraşütü yavaşlatan asıl etken bu değil.
  • C) Kaldırma kuvveti: Kaldırma kuvveti de var, ancak havanın yoğunluğu düşük olduğu için bu kuvvet paraşütçüyü yukarı itmeye yetmez.
  • D) Esneklik kuvveti: Paraşütün esnekliği önemli değil, asıl önemli olan yüzey alanının büyüklüğü.
• Adım 5: Sonuca Ulaşalım

  Paraşütçünün güvenli bir şekilde yere inmesini sağlayan temel kuvvet, havanın paraşüte uyguladığı sürtünme kuvvetidir. Bu kuvvet, havanın içinde hareket eden cismin yüzeyiyle etkileşimi sonucu oluşur ve cismin hareketini yavaşlatır.

Cevap B seçeneğidir.