Mekânsal bilgi teknolojileri (MBT) içerisinde yer alan ve coğrafi verilerin toplanması, depolanması, analizi ve sunulması için kullanılan sistem aşağıdakilerden hangisidir?
A) GPS (Küresel Konumlama Sistemi)
B) CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri)
C) Uzaktan Algılama
D) İnternet
E) Yapay Zeka
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, mekânsal bilgi teknolojileri (MBT) alanında coğrafi verilerin toplanması, depolanması, analizi ve sunulması gibi çok yönlü işlemleri gerçekleştiren temel sistemi bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım:
- Mekânsal Bilgi Teknolojileri (MBT) Nedir?
MBT, coğrafi konum bilgisi içeren verilerle (yani nerede olduğu bilgisiyle) ilgilenen tüm teknolojileri kapsayan geniş bir alandır. Bu teknolojiler, dünyamızdaki olayları ve nesneleri anlamamıza, haritalamıza ve analiz etmemize yardımcı olur.
- Sorunun Odak Noktası: Coğrafi Veri Yönetim Sistemi
Soru, coğrafi verileri sadece toplamakla kalmayıp, aynı zamanda depolayan, analiz eden ve sunan kapsamlı bir sistemden bahsediyor. Bu, sadece bir veri toplama aracı veya bir iletişim ağı değil, tüm bu süreçleri bir araya getiren bir "sistem" olmalı.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) GPS (Küresel Konumlama Sistemi): GPS, uydular aracılığıyla yeryüzündeki bir noktanın tam konumunu (enlem, boylam, yükseklik) belirlemeye yarayan bir teknolojidir. Coğrafi veri toplamanın önemli bir parçasıdır ancak verileri depolama, analiz etme ve sunma gibi daha geniş işlevleri tek başına yerine getirmez. Daha çok bir "veri toplama aracı" olarak düşünülmelidir.
- B) CBS (Coğrafi Bilgi Sistemleri): CBS, coğrafi verilerin toplanması, depolanması, yönetimi, analizi ve sunulması için tasarlanmış bilgisayar tabanlı bir sistemdir. Haritalar, uydu görüntüleri, nüfus verileri gibi farklı türdeki coğrafi verileri bir araya getirir, aralarındaki ilişkileri analiz eder ve görselleştirir. Soruda bahsedilen tüm işlevleri (toplama, depolama, analiz, sunma) eksiksiz bir şekilde karşılar. Mekânsal bilgi teknolojilerinin kalbinde yer alan ana sistemdir.
- C) Uzaktan Algılama: Uzaktan algılama, bir nesneye fiziksel temas etmeden, genellikle hava veya uzay araçları (uydular, dronlar) aracılığıyla veri (görüntü, spektral bilgi vb.) toplama tekniğidir. Bu da coğrafi veri toplamanın önemli bir yöntemidir (örneğin uydu görüntüleri), ancak bu verileri depolayan, analiz eden ve sunan sistemin kendisi değildir; CBS için bir "veri kaynağı"dır.
- D) İnternet: İnternet, dünya genelindeki bilgisayar ağlarını birbirine bağlayan bir iletişim ağıdır. Coğrafi verilerin paylaşılması, web tabanlı harita uygulamalarının çalışması için vazgeçilmez bir altyapıdır, ancak coğrafi verilerin toplanması, depolanması ve analizi gibi temel işlevleri yerine getiren sistemin kendisi değildir.
- E) Yapay Zeka: Yapay zeka (YZ), bilgisayarların insan benzeri zeka sergilemesini sağlayan bir bilim dalıdır. YZ algoritmaları, CBS içinde daha karmaşık analizler yapmak (örneğin uydu görüntülerinden otomatik nesne tanıma, mekânsal tahminler) için kullanılabilir, ancak YZ'nin kendisi coğrafi verilerin toplanması, depolanması ve sunulması gibi tüm süreçleri kapsayan bir sistem değildir; daha çok bir "analiz aracı" veya "teknik" olarak entegre edilebilir.
- Sonuç:
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, coğrafi verilerin toplanması, depolanması, analizi ve sunulması gibi tüm bu kapsamlı işlevleri bir araya getiren sistem Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) olarak adlandırılır.
Cevap B seçeneğidir.
