seçmeli psikoloji 1. dönem 2. yazılı örnek sınav Test 1

Aşağıdakilerden hangisi bilişsel çarpıtmaya bir örnektir?

A) Gerçekçi düşünme
B) Olumlu kendilik algısı
C) Aşırı genelleme
D) Kanıta dayalı karar verme

Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım inceleyerek bilişsel çarpıtmanın ne olduğunu ve doğru cevabın neden "Aşırı genelleme" olduğunu anlayalım.

Öncelikle "bilişsel çarpıtma" kavramını hatırlayalım: Bilişsel çarpıtmalar, düşüncelerimizi hatalı veya mantıksız bir şekilde yorumlamamıza neden olan düşünce kalıplarıdır. Bu çarpıtmalar, gerçekliği olduğundan farklı algılamamıza ve olumsuz duygular yaşamamıza yol açabilir.

Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:

• A) Gerçekçi düşünme: Gerçekçi düşünme, olayları olduğu gibi değerlendirmek ve mantıklı sonuçlar çıkarmaktır. Bu, bilişsel çarpıtmanın tam tersidir.
• B) Olumlu kendilik algısı: Olumlu kendilik algısı, kişinin kendisini genel olarak iyi ve değerli görmesidir. Aşırıya kaçmadığı sürece sağlıklı bir durumdur ve bilişsel çarpıtma değildir.
• C) Aşırı genelleme: Aşırı genelleme, tek bir olumsuz deneyimden yola çıkarak her zaman aynı şeyin olacağına inanmaktır. Örneğin, bir sınavdan kötü not alan bir öğrencinin "Ben hiçbir zaman başarılı olamayacağım" diye düşünmesi aşırı genellemedir. Bu, tipik bir bilişsel çarpıtmadır.
• D) Kanıta dayalı karar verme: Kanıta dayalı karar verme, kararlarımızı somut verilere ve kanıtlara dayandırarak almaktır. Bu, mantıklı ve objektif bir yaklaşım olup bilişsel çarpıtma değildir.

Gördüğümüz gibi, aşırı genelleme, tek bir olaydan yola çıkarak geniş kapsamlı ve olumsuz sonuçlar çıkarma eğilimidir. Bu nedenle, bilişsel çarpıtmaya bir örnektir.

Cevap C seçeneğidir.