Aşağıdakilerden hangisi bir önerme değildir?
A) Türkiye'nin başkenti Ankara'dır.
B) Bütün kediler miyavlar.
C) Bu soru çok zor.
D) 2 + 2 = 4
E) Her tam sayı bir rasyonel sayıdır.
Öncelikle önerme kavramını hatırlayalım: Önerme, doğru ya da yanlış kesin bir yargı bildiren ifadedir. Bir ifadenin önerme olabilmesi için, herkes tarafından aynı şekilde anlaşılması ve doğruluğunun veya yanlışlığının belirlenebilir olması gerekir.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Türkiye'nin başkenti Ankara'dır. Bu ifade doğru bir yargı bildiriyor. Türkiye'nin başkentinin Ankara olduğu herkes tarafından bilinen bir gerçek. Dolayısıyla bu bir önermedir.
- B) Bütün kediler miyavlar. Bu ifade yanlış olsa bile bir yargı bildiriyor. Bütün kedilerin miyavlamadığı (bazı kedilerin farklı sesler çıkardığı) bilinen bir durum. Yanlış olması önerme olmasını engellemez. Bu da bir önermedir.
- C) Bu soru çok zor. İşte burası kritik! Bu ifade kişiden kişiye değişir. Bana göre kolay olan bir soru, sana göre zor olabilir. Yani kesin bir yargı bildirmiyor. Bu nedenle bir önerme değildir.
- D) $2 + 2 = 4$ Bu ifade matematiksel bir eşitlik ve doğru bir yargı bildiriyor. Herkes için aynı sonucu ifade ediyor. Bu da bir önermedir.
- E) Her tam sayı bir rasyonel sayıdır. Bir tam sayıyı $a$ olarak düşünürsek, bu sayıyı $\frac{a}{1}$ şeklinde yazabiliriz. $\frac{a}{1}$ ifadesi de bir rasyonel sayıdır. Dolayısıyla bu ifade doğru bir yargı bildiriyor ve bir önermedir.
Gördüğümüz gibi, A, B, D ve E seçenekleri kesin yargılar bildirdiği için önermedir. Ancak C seçeneği kişisel bir görüş belirttiği için önerme değildir.
Cevap C seçeneğidir.
