Bir siyasi parti, "Gençler arasında partimize destek artıyor" iddiasını desteklemek için aşağıdaki anket sonucunu yayınlamıştır: * Geçen yıl yapılan ankette 18-25 yaş arası seçmenlerin %30'u partiyi destekliyordu. * Bu yıl yapılan ankette 18-25 yaş arası seçmenlerin %35'i partiyi destekliyor. Bu yoruma karşı yapılabilecek en güçlü eleştiri aşağıdakilerden hangisidir?
A) Anketin sadece gençleri kapsaması yanlı bir sonuç doğurur.Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bir siyasi partinin genç seçmenler arasındaki destek iddiasını desteklemek için sunduğu anket sonuçlarına karşı yapılabilecek en güçlü eleştiriyi bulmamız isteniyor. Gelin, bu tür anket sonuçlarını nasıl değerlendirmemiz gerektiğini adım adım inceleyelim.
Parti diyor ki: "Gençler arasında partimize destek artıyor." Bu iddiayı desteklemek için iki anket sonucu sunuyor:
Yani, partiye göre %5'lik bir artış var. Bizden istenen, bu iddiaya karşı yapılabilecek en güçlü eleştiri.
Partinin iddiası zaten "Gençler arasında partimize destek artıyor" şeklindedir. Bu iddia, gençlere özel bir durumu ifade ettiği için, anketin sadece gençleri kapsaması bu iddiayı test etmek için doğru bir yaklaşımdır. Eğer parti genel seçmen desteğinin arttığını iddia etseydi, bu eleştiri geçerli olabilirdi. Ancak mevcut durumda, bu en güçlü eleştiri değildir.
Bu çok önemli bir noktadır! Anketler, belirli bir örneklem (küçük bir grup insan) üzerinde yapılır ve bu örneklemden elde edilen sonuçlar, daha büyük bir grubu (popülasyonu) temsil etmeye çalışır. Ancak her anketin bir "hata payı" veya "güven aralığı" vardır. Örneğin, bir anketin hata payı $\pm 3\%$ ise, %30'luk bir sonuç aslında %27 ile %33 arasında bir değeri temsil edebilir. Benzer şekilde, %35'lik bir sonuç da %32 ile %38 arasında bir değeri temsil edebilir.
Bu durumda, %30'dan %35'e olan %5'lik artış, anketin doğal hata payı içinde kalıyor olabilir. Yani, bu artış gerçek bir değişimi değil, sadece anketin örnekleme hatasından kaynaklanan rastgele bir dalgalanmayı yansıtıyor olabilir. İstatistiksel olarak anlamlılık, bu artışın rastgele bir durumdan ziyade gerçek bir değişimi temsil edip etmediğini sorgular. Bu, anket sonuçlarını yorumlarken göz önünde bulundurulması gereken en temel ve bilimsel eleştirilerden biridir.
Anketler "geçen yıl" ve "bu yıl" yapıldığı için zaman dilimlerinin farklı olması zaten beklenir ve bu, değişimi ölçmek için gereklidir. Eğer anketler yılın farklı aylarında yapıldıysa ve bu durum sonuçları etkileyebilecek özel olaylara denk geliyorsa bu bir eleştiri olabilir, ancak "destek artıyor" iddiasının temelini oluşturan zaman karşılaştırmasını doğrudan çürütmez. B seçeneği kadar güçlü bir eleştiri değildir.
Bu da geçerli bir eleştiridir. Örneklem büyüklüğü, anketin güvenilirliğini ve hata payını doğrudan etkiler. Küçük bir örneklem, daha büyük bir hata payı anlamına gelir ve sonuçların güvenilirliğini azaltır. Ancak, B seçeneği (istatistiksel anlamlılık), örneklem büyüklüğünün belirsizliğinden kaynaklanan temel bir sorunun doğrudan sonucunu sorgular. Yani, örneklem büyüklüğü belirtilmemiş olsa bile, %5'lik bir artışın istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını sorgulamak, anketin güvenilirliğine dair daha kapsamlı bir eleştiridir.
Partinin iddiası, "Gençler arasında partimize destek artıyor" şeklindedir. Bu iddia, gençlerin kendi içindeki destek oranına odaklanır ve gençlerin toplam seçmen içindeki oranının değişip değişmediğinden bağımsızdır. Gençlerin toplam seçmen içindeki oranı artsa da azalsa da, gençlerin kendi içindeki destek oranının artıp artmadığına bakılır. Bu nedenle bu eleştiri, partinin iddiasını doğrudan hedef almaz ve en güçlü eleştiri değildir.
Yukarıdaki değerlendirmeler ışığında, %5'lik bir artışın istatistiksel olarak anlamlı olup olmadığını sorgulamak, anket sonuçlarının yorumlanmasındaki en temel ve bilimsel eleştiridir. Anketin hata payı göz önüne alındığında, bu %5'lik artışın gerçek bir değişimi mi yoksa sadece şans eseri bir dalgalanmayı mı yansıttığı belirsizdir. Bu durum, partinin iddiasının sağlam bir temele dayanıp dayanmadığı konusunda ciddi şüpheler uyandırır.
Cevap B seçeneğidir.
