🎓 5. sınıf sosyal bilgiler 1. dönem 2. yazılı 3. senaryo Test 2 - Ders Notu
Bu ders notu, 5. sınıf sosyal bilgiler 1. dönem 2. yazılı sınavının 3. senaryosunun 2. testinde çıkabilecek konuları kapsamaktadır. Ağırlıklı olarak iklim, bitki örtüsü, nüfus ve doğal afetler konularına odaklanılmıştır.
📌 İklim ve Hava Olayları
İklim, bir bölgedeki uzun süreli hava olaylarının ortalamasıdır. Hava olayları ise kısa süreli atmosfer olaylarıdır (yağmur, kar, rüzgar vb.).
- İklimi etkileyen faktörler: Enlem, yükselti, denize yakınlık, bitki örtüsü.
- Türkiye'de görülen iklim tipleri: Karadeniz, Akdeniz, Karasal iklim.
- Karadeniz iklimi: Her mevsim yağışlı, ılıman.
- Akdeniz iklimi: Yazları sıcak ve kurak, kışları ılık ve yağışlı.
- Karasal iklim: Yazları sıcak ve kurak, kışları soğuk ve kar yağışlı.
⚠️ Dikkat: Hava durumu günlük değişebilirken, iklim uzun yıllar boyunca aynı kalır.
📌 Bitki Örtüsü
Bitki örtüsü, bir bölgede doğal olarak yetişen bitki topluluğudur. İklim, bitki örtüsünü doğrudan etkiler.
- Karadeniz ikliminin bitki örtüsü: Ormanlar (geniş yapraklı ve iğne yapraklı).
- Akdeniz ikliminin bitki örtüsü: Maki (kısa boylu çalılar).
- Karasal iklimin bitki örtüsü: Bozkır (otlaklar).
- Ormanların faydaları: Havanın temizlenmesi, su kaynaklarının korunması, erozyonun önlenmesi.
💡 İpucu: Hangi iklimin hangi bitki örtüsüne sahip olduğunu eşleştirmeye çalışın.
📌 Nüfus ve Yerleşme
Nüfus, belirli bir alanda yaşayan insan sayısıdır. Yerleşme ise insanların barındığı yerlerdir.
- Nüfusun dağılışını etkileyen faktörler: İklim, yer şekilleri, su kaynakları, ekonomik faaliyetler.
- Türkiye'de nüfusun yoğun olduğu yerler: Kıyı bölgeleri, sanayi merkezleri.
- Türkiye'de nüfusun seyrek olduğu yerler: Dağlık alanlar, kurak bölgeler.
- Göç: İnsanların bir yerden başka bir yere yerleşmek amacıyla hareket etmesidir.
📝 Not: Nüfus yoğunluğu haritalarını inceleyerek hangi bölgelerin kalabalık, hangilerinin daha tenha olduğunu anlamaya çalışın.
📌 Doğal Afetler
Doğal afetler, doğal süreçler sonucu meydana gelen ve insanlara zarar veren olaylardır.
- Deprem: Yer kabuğundaki kırılmalar sonucu oluşan sarsıntılardır.
- Sel: Aşırı yağışlar sonucu oluşan su baskınlarıdır.
- Heyelan: Toprak kaymasıdır.
- Erozyon: Toprağın su veya rüzgar etkisiyle aşınmasıdır.
- Doğal afetlere karşı alınabilecek önlemler: Binaları depreme dayanıklı yapmak, ağaçlandırma yapmak, dere yataklarına yerleşmemek.
⚠️ Dikkat: Doğal afetlerin nedenlerini ve sonuçlarını iyi öğrenin. Önlem almanın önemini unutmayın.
