Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde Balkanlar'da uyguladığı iskân politikasının amaçlarından biri değildir?
A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak
B) Bölgedeki Hristiyan halkı Müslümanlaştırmak
C) Fethedilen yerlerin güvenliğini sağlamak
D) Bölgedeki tarım arazilerini işletmek
E) Bölgedeki yerleşik hayata geçişi hızlandırmak
Merhaba sevgili öğrencilerim! Bu soruyu çözerken Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemindeki iskân politikasının ne anlama geldiğini ve hangi amaçlara hizmet ettiğini anlamamız gerekiyor. İskân politikası, fethedilen topraklara Türk nüfusunun yerleştirilmesi anlamına gelir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak: İskân politikasının temel amaçlarından biridir. Fethedilen bölgelere Türk nüfusu yerleştirilerek bölgedeki demografik yapı değiştirilmek ve Türk hakimiyeti güçlendirilmek istenmiştir.
- B) Bölgedeki Hristiyan halkı Müslümanlaştırmak: İskân politikasının öncelikli amacı din değiştirmek değildi. Osmanlı Devleti genellikle hoşgörülü bir politika izlemiş ve gayrimüslimlerin dinlerini yaşamalarına izin vermiştir. İskân politikası daha çok siyasi ve askeri amaçlara hizmet etmiştir.
- C) Fethedilen yerlerin güvenliğini sağlamak: İskân edilen Türk nüfusu, bölgede bir nevi güvenlik unsuru oluşturmuştur. Bu sayede fethedilen yerlerin elde tutulması kolaylaşmıştır.
- D) Bölgedeki tarım arazilerini işletmek: İskân edilen nüfus, bölgedeki tarım arazilerini işleterek ekonomik kalkınmaya katkıda bulunmuştur. Bu durum, hem devletin gelirlerini artırmış hem de bölgenin refah seviyesini yükseltmiştir.
- E) Bölgedeki yerleşik hayata geçişi hızlandırmak: Göçebe Türkmenlerin yerleşik hayata geçirilmesi de iskân politikasının hedeflerindendir. Bu sayede devletin otoritesi daha kolay sağlanmış ve vergi toplama işlemleri kolaylaşmıştır.
Gördüğümüz gibi, A, C, D ve E seçenekleri iskân politikasının amaçları arasında yer alırken, B seçeneği yani bölgedeki Hristiyan halkı Müslümanlaştırmak, iskân politikasının öncelikli amaçlarından biri değildir. Osmanlı Devleti'nin temel politikası zorla din değiştirmek olmamıştır.
Cevap B seçeneğidir.
