Aşağıdaki dizelerden hangisinde abartma (mübalağa) sanatı vardır?
A) Bir ah çeksem dağlar yıkılır.
B) Gözleri yıldızlar gibi parlıyordu.
C) Deniz dalgalanıyordu.
D) Kuşlar uçuyordu.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden abartma (mübalağa) sanatının hangi dizede kullanıldığını bulmamız isteniyor. Öncelikle abartma sanatının ne olduğunu hatırlayalım:
- Abartma (Mübalağa): Bir durumu, olayı, niteliği veya duyguyu olduğundan çok daha büyük, çok daha küçük, çok daha fazla veya çok daha az göstererek anlatma sanatıdır. Amaç, anlatıma güç katmak, etkiyi artırmak veya dikkat çekmektir. Gerçekleşmesi mümkün olmayan veya gerçekle bağdaşmayan bir büyütme ya da küçültme söz konusudur.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bir ah çeksem dağlar yıkılır.
- Bu cümlede, bir insanın iç çekmesinin (ah çekmesinin) etkisiyle dağların yıkılacağı söyleniyor. Bir insanın iç çekmesiyle dağların yıkılması fiziksel olarak mümkün değildir. Burada, kişinin yaşadığı acının veya üzüntünün ne kadar büyük olduğunu vurgulamak için gerçek dışı ve çok büyük bir etki abartılarak anlatılmıştır. Bu, açıkça bir abartma (mübalağa) örneğidir.
- B) Gözleri yıldızlar gibi parlıyordu.
- Bu cümlede "gibi" edatı kullanılarak gözlerin parlaklığı yıldızların parlaklığına benzetilmiştir. Bu bir benzetme (teşbih) sanatıdır. Gözlerin çok parlak olduğunu ifade eder, ancak imkansız bir durumu veya olayı abartmaz.
- C) Deniz dalgalanıyordu.
- Bu cümle, denizin doğal bir durumunu, yani dalgalı olmasını ifade eder. Gerçek hayatta denizin dalgalanması olağan bir durumdur. Herhangi bir abartma veya benzetme içermez.
- D) Kuşlar uçuyordu.
- Bu cümle, kuşların doğal bir eylemini, yani uçmasını ifade eder. Gerçek hayatta kuşların uçması beklenen bir durumdur. Herhangi bir abartma veya benzetme içermez.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, gerçeğin çok ötesinde bir büyütmenin yapıldığı tek seçenek A seçeneğidir.
Cevap A seçeneğidir.
