Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden birleşik fiil içeren cümleyi bulmamız isteniyor. Öncelikle birleşik fiilin ne olduğunu hatırlayalım:
- Birleşik fiiller, birden fazla kelimenin bir araya gelerek yeni bir anlamda tek bir fiil oluşturmasıdır. Genellikle isimlerle "etmek", "olmak", "kılmak", "eylemek", "buyurmak" gibi yardımcı fiillerin birleşmesiyle ya da iki fiilin belirli kurallara göre birleşmesiyle oluşurlar.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Ders çalışmayı seviyorum. Bu cümlede fiil "seviyorum" kelimesidir. "Sevmek" fiil kökünden türemiş, basit bir fiildir. "Çalışmayı" kelimesi ise bir isim-fiildir (mastar), yani bir fiil değildir. Dolayısıyla bu cümlede birleşik fiil yoktur.
- B) Hasta oldum. Bu cümlede yüklem "hasta oldum" ifadesidir. "Hasta" bir isimdir ve "olmak" yardımcı fiiliyle birleşerek "hasta olmak" şeklinde birleşik bir fiil oluşturmuştur. Bu tür birleşik fiillere yardımcı fiille kurulan birleşik fiil denir. Burada "hasta" kelimesi ile "olmak" fiili birleşerek tek bir eylemi (hastalık durumuna geçmeyi) ifade etmektedir.
- C) Kitap okumak güzeldir. Bu cümlede yüklem "güzeldir" kelimesidir. "Güzel" bir isimdir ve ek fiil alarak yüklem olmuştur. "Okumak" kelimesi ise bir isim-fiildir (mastar), yani bir fiil değildir. Dolayısıyla bu cümlede birleşik fiil yoktur.
- D) Yemek yedi. Bu cümlede fiil "yedi" kelimesidir. "Yemek" fiil kökünden türemiş, basit bir fiildir. Dolayısıyla bu cümlede birleşik fiil yoktur.
İncelemelerimiz sonucunda, "hasta oldum" ifadesinin bir isim (hasta) ile bir yardımcı fiilin (olmak) birleşmesiyle oluşmuş birleşik fiil olduğunu görüyoruz. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.
Cevap B seçeneğidir.
