Doğu Cephesi'nde Ermenilere karşı kazanılan zaferin, Türkiye'nin bağımsızlık sürecine doğrudan etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sovyet Rusya ile ilişkilerin başlaması
B) İtilaf Devletleri'nin desteğinin azalması
C) TBMM'nin uluslararası alanda tanınması
D) Doğu sınırının güvence altına alınması
E) Düzenli ordunun kurulması
Sevgili öğrenciler,
Bu soruda, Doğu Cephesi'nde Ermenilere karşı kazanılan zaferin, Türkiye'nin bağımsızlık sürecine olan doğrudan etkisini bulmamız isteniyor. Her seçeneği dikkatlice inceleyelim:
- A) Sovyet Rusya ile ilişkilerin başlaması: Doğu Cephesi'ndeki zafer ve ardından imzalanan Gümrü Antlaşması, Sovyet Rusya ile diplomatik ilişkilerin gelişmesine zemin hazırlamıştır. Ancak bu, zaferin doğrudan ve ilk etkisi olmaktan ziyade, zaferin sağladığı stratejik avantajın ve antlaşmanın bir sonucudur. Sınırın güvence altına alınması, bu ilişkilerin başlaması için bir ön koşul olmuştur.
- B) İtilaf Devletleri'nin desteğinin azalması: İtilaf Devletleri, Milli Mücadele'ye zaten karşıydı ve destek vermiyordu. Dolayısıyla, Türk tarafının bir zafer kazanması, onların desteğini azaltmaz, aksine Türk tarafının gücünü artırdığı için endişelerini artırabilirdi. Bu seçenek yanlıştır.
- C) TBMM'nin uluslararası alanda tanınması: Gümrü Antlaşması, TBMM Hükümeti'nin imzaladığı ilk uluslararası antlaşma olması sebebiyle, TBMM'nin uluslararası alanda tanınmasının ilk adımlarından biri olarak kabul edilir. Ancak bu tanınma, zaferin doğrudan ve ilk etkisi değil, zaferin ardından gelen antlaşmanın bir sonucudur. Askeri zaferin ilk ve en somut getirisi, stratejik bir kazanım olmuştur.
- D) Doğu sınırının güvence altına alınması: Ermenilere karşı kazanılan zafer, Doğu Cephesi'ndeki askeri tehdidi tamamen ortadan kaldırmış ve Gümrü Antlaşması ile doğu sınırımız büyük ölçüde belirlenerek güvence altına alınmıştır. Bu durum, TBMM Hükümeti'nin doğudaki askeri gücünü batıya kaydırmasına olanak tanımış, böylece Batı Cephesi'ndeki Yunanlılara karşı mücadeleye daha fazla odaklanılmasını sağlamıştır. Bu, bağımsızlık sürecine yapılan en doğrudan ve stratejik katkıdır.
- E) Düzenli ordunun kurulması: Düzenli ordunun kurulma süreci, Doğu Cephesi'ndeki zaferden önce başlamıştır. Kâzım Karabekir Paşa komutasındaki XV. Kolordu, zaten düzenli ve disiplinli bir ordu yapısına sahipti. Bu zafer, düzenli ordunun etkinliğini kanıtlamış olsa da, ordunun kurulmasının doğrudan nedeni değildir.
Doğu Cephesi'ndeki zafer, Türkiye'nin doğu sınırını güvence altına alarak, TBMM Hükümeti'nin önemli bir cephedeki tehdidi ortadan kaldırmasını ve kaynaklarını diğer cephelere aktarmasını sağlamıştır. Bu, bağımsızlık mücadelesinin genel başarısı için hayati bir adımdı.
Cevap D seçeneğidir.
