Hakimlik Sınavı Ticaret Hukuku Test 3

Çekin ibraz süresi ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

A) Çek, keşide edildiği yerde ödenecekse 10 gün içinde ibraz edilmelidir
B) Çek, keşide edildiği yerden başka bir yerde ödenecekse 1 ay içinde ibraz edilmelidir
C) Çek, her durumda 6 ay içinde ibraz edilmelidir
D) Çek, ibraz süresi geçtikten sonra da bankaya ibraz edilebilir ancak hamilin başvuru hakları kaybolur

Merhaba sevgili öğrenciler,

Çekler, ticari hayatta önemli bir ödeme aracıdır ve bu nedenle ibraz süreleri gibi kuralları Türk Ticaret Kanunu (TTK) tarafından net bir şekilde belirlenmiştir. Şimdi sorumuzdaki seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım:

• A) Çek, keşide edildiği yerde ödenecekse 10 gün içinde ibraz edilmelidir

  Bu ifade, Türk Ticaret Kanunu'nun 796. maddesinin birinci fıkrasına göre doğrudur. Kanun, çekin keşide (düzenlenme) yeri ile ödeme yerinin aynı olması durumunda ibraz süresini 10 gün olarak belirlemiştir. Bu, çekin hızlı bir şekilde işleme konulmasını sağlamak amacıyla getirilmiş bir kuraldır.

• B) Çek, keşide edildiği yerden başka bir yerde ödenecekse 1 ay içinde ibraz edilmelidir

  Bu ifade de Türk Ticaret Kanunu'nun 796. maddesinin ikinci fıkrasına göre doğrudur. Keşide yeri ile ödeme yeri farklı olan çekler için ibraz süresi 1 aydır. Bu süre, çekin farklı bir yere gönderilmesi ve orada işleme konulması için gerekli zamanı tanır. Ancak soruda bizden "doğru olan ifadeyi" bulmamız isteniyor ve A seçeneği de kesinlikle doğru bir hükümdür. Genellikle bu tür sorularda en temel veya ilk akla gelen kural sorulur.

• C) Çek, her durumda 6 ay içinde ibraz edilmelidir

  Bu ifade yanlıştır. Çeklerin ibraz süreleri 10 gün veya 1 aydır (uluslararası çekler için 1 veya 3 ay). 6 aylık süre, genellikle çekin zamanaşımı süreleri veya başvuru haklarının düşmesi gibi farklı hukuki durumlarla ilişkilidir, ibraz süresiyle ilgili değildir.

• D) Çek, ibraz süresi geçtikten sonra da bankaya ibraz edilebilir ancak hamilin başvuru hakları kaybolur

  Bu ifade de Türk Ticaret Kanunu'nun 808. maddesine göre doğrudur. İbraz süresi geçse bile, muhatap banka (çekin ödeneceği banka) çeki ödeyebilir. Ancak, ibraz süresi geçtikten sonra çekin ödenmemesi durumunda, çeki elinde bulunduran hamilin (çek alacaklısının) cirantalara (çeki devredenlere) ve keşideciye (çeki düzenleyene) karşı sahip olduğu başvuru (rücu) hakları genellikle kaybolur. Bu ifade doğru olsa da, doğrudan "ibraz süresini" tanımlamaktan ziyade, ibraz süresi geçtikten sonraki "sonuçları" açıklamaktadır. Soru ise daha çok ibraz süresinin kendisiyle ilgilidir.

Yukarıdaki açıklamalara göre, A seçeneği çekin ibraz sürelerinden birini doğru ve net bir şekilde ifade etmektedir. B seçeneği de doğru olmasına rağmen, A seçeneği genellikle yerel çekler için temel ibraz süresi olarak kabul edilir. D seçeneği ise ibraz süresinin kendisi değil, sonuçları ile ilgilidir.

Cevap A seçeneğidir.