Türkiye'nin aşağıdaki özelliklerinden hangisi, ülkenin göreceli konumunun bir sonucu değildir?
A) Farklı iklim tiplerinin görülmesi
B) Önemli ticaret yolları üzerinde bulunması
C) Üç tarafının denizlerle çevrili olması
D) Jeopolitik öneminin yüksek olması
E) Petrol ve doğalgaz kaynaklarına yakın olması
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu birlikte adım adım inceleyelim ve doğru cevabı bulalım!
Öncelikle soruda bizden istenen ne, onu anlamamız gerekiyor. Türkiye'nin bazı özellikleri verilmiş ve bunlardan hangisinin göreceli konumunun bir sonucu olmadığını bulmamız isteniyor. Göreceli konum neydi, hatırlayalım:
- Göreceli Konum (Özel Konum): Bir yerin kıtalara, denizlere, ticaret yollarına, önemli merkezlere göre olan konumudur. Yani, o yerin çevresindeki diğer unsurlarla olan ilişkisini ifade eder.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Farklı iklim tiplerinin görülmesi: Türkiye'de farklı iklim tiplerinin görülmesinin temel nedeni, enlem değerleri, yükselti ve denizlere olan yakınlık gibi faktörlerdir. Bu faktörler, Türkiye'nin matematik konumu (mutlak konumu) ile ilgilidir. Yani, Ekvator'a ve kutuplara göre bulunduğu yerin etkisidir.
- B) Önemli ticaret yolları üzerinde bulunması: Türkiye, Asya ve Avrupa kıtaları arasında bir köprü görevi gördüğü için tarih boyunca önemli ticaret yolları üzerinde yer almıştır. Bu durum, Türkiye'nin göreceli konumunun bir sonucudur.
- C) Üç tarafının denizlerle çevrili olması: Türkiye'nin üç tarafının denizlerle çevrili olması, denize kıyısı olan ülkelerle ilişkilerini etkiler ve deniz ticaretini geliştirir. Bu da göreceli konumunun bir sonucudur.
- D) Jeopolitik öneminin yüksek olması: Türkiye'nin jeopolitik önemi, bulunduğu konum itibarıyla (boğazlara sahip olması, önemli enerji koridorları üzerinde yer alması vb.) stratejik bir değere sahip olmasından kaynaklanır. Bu durum göreceli konumunun bir sonucudur.
- E) Petrol ve doğalgaz kaynaklarına yakın olması: Türkiye, Orta Doğu ve Hazar havzası gibi önemli petrol ve doğalgaz kaynaklarına yakın bir konumdadır. Bu durum, enerji kaynaklarına erişimini kolaylaştırır ve enerji politikalarını etkiler. Bu da göreceli konumunun bir sonucudur.
Gördüğümüz gibi, A seçeneği dışındaki tüm seçenekler Türkiye'nin göreceli konumu ile doğrudan ilişkilidir. A seçeneğindeki farklı iklim tiplerinin görülmesi ise daha çok matematik konumu ile ilgilidir.
Bu nedenle cevap A seçeneğidir.