2. "Ayşe de bizimle sinemaya gelecek." cümlesindeki "de"nin yazımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Cümleden çıkarıldığında anlam bozulur, bu yüzden bitişik yazılmalıdır.
B) Bağlaç olduğu için ayrı yazılmalıdır.
C) Hal eki olduğu için bitişik yazılmalıdır.
D) Özel isme geldiği için kesme işareti ile ayrılmalıdır.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu birlikte adım adım inceleyelim ve doğru cevabı bulalım:
Sorumuz: "Ayşe de bizimle sinemaya gelecek." cümlesindeki "de"nin yazımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- Adım 1: "de"nin Görevini Anlamak
- Öncelikle bu cümledeki "de"nin hangi anlamda kullanıldığına bakalım. Cümle, Ayşe'nin de sinemaya geleceğini, yani diğer kişilere ek olarak Ayşe'nin de geleceğini belirtiyor. Bu durumda "de", cümleye "dahil etme, kapsama" anlamı katıyor.
- Adım 2: "de"nin Türlerini Hatırlamak
- Türkçede iki tür "de" vardır:
- Bağlaç olan "de/da": Cümleleri veya kelimeleri birbirine bağlar. Ayrı yazılır ve eklendiği kelimenin son ünlüsüne göre "de" veya "da" şeklinde olabilir. (Örn: Ben de geliyorum.)
- Hal eki olan "-de/-da" (bulunma hal eki): Kelimeye "bulunma, yer" anlamı katar. Bitişik yazılır ve eklendiği kelimenin son ünlüsüne göre "-de", "-da", "-te", "-ta" şeklinde olabilir. (Örn: Evdeyim.)
- Adım 3: Seçenekleri Değerlendirmek
- A) Cümleden çıkarıldığında anlam bozulur, bu yüzden bitişik yazılmalıdır. Bu seçenek yanlıştır. "Ayşe bizimle sinemaya gelecek." cümlesi de anlamlıdır, sadece Ayşe'nin de geleceği bilgisi eksiktir. Anlam tamamen bozulmaz.
- B) Bağlaç olduğu için ayrı yazılmalıdır. Bu seçenek doğrudur. Yukarıda açıkladığımız gibi, bu cümledeki "de" bağlaçtır ve ayrı yazılmalıdır.
- C) Hal eki olduğu için bitişik yazılmalıdır. Bu seçenek yanlıştır. Cümledeki "de" bulunma hal eki değildir.
- D) Özel isme geldiği için kesme işareti ile ayrılmalıdır. Bu seçenek yanlıştır. Bağlaç olan "de", özel isimlere geldiğinde kesme işaretiyle ayrılmaz.
Cevap B seçeneğidir.
