Aşağıdakilerden hangisi aktif taşıma için doğru değildir?
A) Enerji gerektirir.
B) Taşıyıcı proteinler kullanılır.
C) Maddeler çok yoğun ortamdan az yoğun ortama taşınır.
D) Enzimler görev alabilir.
E) Seçici geçirgen zarlardan geçişi sağlar.
Aktif taşıma, hücrenin canlılığını sürdürmek için büyük önem taşıyan bir madde geçiş yöntemidir. Bu yöntemde, maddeler genellikle az yoğun oldukları ortamdan çok yoğun oldukları ortama, yani konsantrasyon farkına karşı taşınır. Bu süreç, hücrenin enerji harcamasını gerektirir.
- A) Enerji gerektirir: Aktif taşıma, maddeleri konsantrasyon gradyanına (yoğunluk farkına) karşı taşıdığı için enerjiye ihtiyaç duyar. Bu enerji genellikle ATP (adenozin trifosfat) moleküllerinin hidrolizi ile sağlanır. Bu ifade aktif taşıma için doğrudur.
- B) Taşıyıcı proteinler kullanılır: Aktif taşıma sırasında, hücre zarında bulunan ve taşınacak maddeye özgü olan taşıyıcı proteinler görev alır. Bu proteinler, enerjiyi kullanarak maddeyi zarın bir tarafından diğerine geçirir. Bu ifade aktif taşıma için doğrudur.
- C) Maddeler çok yoğun ortamdan az yoğun ortama taşınır: Bu ifade, pasif taşıma (difüzyon veya kolaylaştırılmış difüzyon) için geçerlidir. Aktif taşıma ise tam tersine, maddeleri az yoğun ortamdan çok yoğun ortama, yani konsantrasyon gradyanına karşı taşır. Dolayısıyla, bu ifade aktif taşıma için doğru değildir.
- D) Enzimler görev alabilir: Aktif taşıma süreçlerinde, ATP'nin hidrolizi gibi enerji sağlayan reaksiyonları katalize eden enzimler (örneğin ATPazlar) görev alabilir. Ayrıca, taşıyıcı proteinlerin kendileri de enzimatik aktiviteye sahip olabilir. Bu ifade aktif taşıma için doğrudur.
- E) Seçici geçirgen zarlardan geçişi sağlar: Hücre zarı seçici geçirgen bir yapıya sahiptir ve aktif taşıma, bu seçici geçirgenlik özelliğini kullanarak hücrenin ihtiyaç duyduğu maddelerin içeri alınmasını veya istenmeyen maddelerin dışarı atılmasını sağlar. Bu ifade aktif taşıma için doğrudur.
Yukarıdaki açıklamalara göre, C seçeneğinde verilen ifade aktif taşımanın temel prensibine aykırıdır. Aktif taşıma, maddeleri konsantrasyon gradyanına karşı taşır.
Cevap C seçeneğidir.