10. sınıf felsefe 2. dönem 1. yazılı 2. senaryo meb Test 3

Ortak estetik yargıların varlığını savunan bir filozof, aşağıdaki ifadelerden hangisini destekler?

A) Herkesin beğeni anlayışı farklıdır, bu yüzden güzellik kişisel bir meseledir.

B) Güzellik tamamen kültürel bir inşa olup, evrensel standartları yoktur.

C) İnsanlarda ortak bir estetik duyarlılık bulunur ve bu sayede bazı eserler veya doğal manzaralar evrensel olarak güzel kabul edilebilir.

D) Sanat eseri sadece üretildiği dönemin insanlarına hitap eder.

E) Estetik yargılar sadece bilgi birikimine bağlıdır, duygusal hiçbir yönü yoktur.

Bu soruda, ortak estetik yargıların varlığını savunan bir filozofun hangi ifadeyi destekleyeceğini bulmamız isteniyor. Ortak estetik yargılar, insanların farklı kültürlerden veya kişisel beğenilerden bağımsız olarak belirli bir güzellik veya estetik değer üzerinde uzlaşabileceği fikrini ifade eder. Yani, bazı şeylerin "evrensel olarak" veya "genel olarak" güzel kabul edilebileceğini öne sürer.

• A) Herkesin beğeni anlayışı farklıdır, bu yüzden güzellik kişisel bir meseledir.

  Bu ifade, estetiğin tamamen öznel (kişisel) olduğunu savunur. Ortak estetik yargılar fikrine tamamen zıttır, çünkü ortak bir zemin olmadığını iddia eder. Bu nedenle, ortak estetik yargıları savunan bir filozof bu seçeneği desteklemez.

• B) Güzellik tamamen kültürel bir inşa olup, evrensel standartları yoktur.

  Bu seçenek, güzelliğin sadece kültürel etkilerle şekillendiğini ve kültürlerüstü bir standardın olmadığını belirtir. Ortak estetik yargılar, kültürel farklılıkların ötesinde bir paydaşlık aradığı için, bu ifade de ortak estetik yargılar fikriyle çelişir. Ortak yargılar, kültürel etkilerin yanı sıra insan doğasında ortak bir duyarlılığın da olabileceğini ima eder.

• C) İnsanlarda ortak bir estetik duyarlılık bulunur ve bu sayede bazı eserler veya doğal manzaralar evrensel olarak güzel kabul edilebilir.

  Bu ifade, "ortak bir estetik duyarlılık" ve "evrensel olarak güzel kabul edilebilir" kavramlarını kullanarak, ortak estetik yargılar fikrini doğrudan desteklemektedir. Bir filozofun, insanların benzer şekillerde estetik deneyimler yaşayabileceğini ve bu sayede belirli sanat eserlerinin veya doğal güzelliklerin geniş kitleler tarafından takdir edilebileceğini savunması, tam da ortak estetik yargılar düşüncesiyle uyumludur.

• D) Sanat eseri sadece üretildiği dönemin insanlarına hitap eder.

  Bu ifade, sanatın ve estetik değerin zamanla sınırlı olduğunu öne sürer. Ortak estetik yargılar ise, bir eserin veya manzaranın farklı dönemlerdeki insanlar tarafından da güzel bulunabileceği fikrini içerir. Bu nedenle, bu seçenek de ortak estetik yargılar fikriyle bağdaşmaz.

• E) Estetik yargılar sadece bilgi birikimine bağlıdır, duygusal hiçbir yönü yoktur.

  Estetik yargılar genellikle hem bilişsel (bilgi) hem de duygusal (duygu, his) boyutları içerir. Bu ifade, estetiğin duygusal yönünü tamamen reddederek onu sadece rasyonel bir bilgi meselesine indirger. Ortak estetik yargılar genellikle ortak insan deneyimlerinden ve duygusal tepkilerden de beslenir. Bu nedenle, bu seçenek de ortak estetik yargılar fikrini tam olarak yansıtmaz.

Yukarıdaki açıklamalara göre, ortak estetik yargıların varlığını savunan bir filozofun destekleyeceği en uygun ifade C seçeneğidir.

Cevap C seçeneğidir.