11. sınıf felsefe 2. dönem 1. yazılı 4. senaryo meb Test 3

Soru 10 / 14
19. yüzyılın başlarında, Aydınlanma'nın evrensel akıl ve mutlak hakikat arayışına karşı çıkan bazı düşünürler, her kültürün ve dönemin kendine özgü değerleri ve gerçeklik anlayışları olduğunu savunmuşlardır. Bu yaklaşım, evrensel ve değişmez doğrular yerine, tarihsel, kültürel ve bireysel farklılıkların önemini vurgulamıştır.

Yukarıdaki metinde 18. yüzyıl-19. yüzyıl felsefesinin hangi karakteristik özelliğine değinilmektedir?
A) Rasyonalizmin mutlaklaşması
B) Evrensel ahlak ilkelerinin savunulması
C) Tarihselcilik ve kültürel relativizmin yükselişi
D) Bilimsel determinizmin reddi
E) Dogmatik dini inançların güçlenmesi

Verilen metin, 19. yüzyılın başlarında ortaya çıkan ve Aydınlanma felsefesinin evrensel akıl ve mutlak hakikat arayışına karşı çıkan bir düşünce akımını tanımlamaktadır. Bu akım, her kültürün ve dönemin kendine özgü değerleri, gerçeklik anlayışları olduğunu ve evrensel, değişmez doğrular yerine tarihsel, kültürel ve bireysel farklılıkların önemini vurgulamıştır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

  • A) Rasyonalizmin mutlaklaşması: Rasyonalizm (akılcılık), Aydınlanma'nın temelini oluşturan ve evrensel akla vurgu yapan bir yaklaşımdır. Metin ise tam tersine, evrensel akıl arayışına karşı çıkan bir düşünceden bahsetmektedir. Dolayısıyla bu seçenek doğru değildir.

  • B) Evrensel ahlak ilkelerinin savunulması: Metin, evrensel ve değişmez doğrular yerine farklılıkların önemini vurgulamaktadır. Evrensel ahlak ilkeleri de evrensel doğrular kategorisine girer. Bu nedenle, metinde savunulan yaklaşımın tam tersidir.

  • C) Tarihselcilik ve kültürel relativizmin yükselişi: Bu seçenek, metinde anlatılan düşünce akımını en iyi şekilde özetlemektedir.

    • Tarihselcilik: Her olayın, her dönemin kendi tarihsel bağlamı içinde değerlendirilmesi gerektiğini savunan görüştür. Metindeki "her kültürün ve dönemin kendine özgü değerleri" ve "tarihsel farklılıkların önemi" vurgusu, tarihselciliğin temelini oluşturur.
    • Kültürel relativizm: Her kültürün kendi içinde bir değer sistemi olduğunu ve başka bir kültürün değerleriyle yargılanamayacağını, evrensel bir değer yargısı olmadığını savunan görüştür. Metindeki "her kültürün kendine özgü değerleri ve gerçeklik anlayışları" ve "kültürel farklılıkların önemi" vurgusu, kültürel relativizmin ana fikridir.
    Bu iki kavram, Aydınlanma'nın evrenselci yaklaşımına karşı çıkan ve farklılıkları ön plana çıkaran bu dönemin felsefi karakteristiğini tam olarak yansıtır.

  • D) Bilimsel determinizmin reddi: Bilimsel determinizm, her olayın bilimsel yasalarla açıklanabileceği ve önceden belirlenmiş olduğu fikridir. Metin, felsefi hakikat ve değer anlayışlarındaki değişimi ele almaktadır, ancak bilimsel determinizmin reddi veya kabulü üzerine doğrudan bir bilgi içermemektedir. Bu, metnin ana odağı değildir.

  • E) Dogmatik dini inançların güçlenmesi: Metin, felsefi bir tartışmadan bahsetmektedir ve dini inançların güçlenmesiyle ilgili herhangi bir bilgi vermemektedir. Aydınlanma'ya karşı çıkan bu akımlar genellikle dini dogmatizmden ziyade, insan deneyiminin ve kültürel çeşitliliğin önemini vurgular.

Yukarıdaki analizler ışığında, metinde bahsedilen 18. yüzyıl-19. yüzyıl felsefesinin karakteristik özelliği, tarihselcilik ve kültürel relativizmin yükselişidir.

Cevap C seçeneğidir.

↩️ Soruya Dön
✨ Konuları Gir, Yapay Zeka Saniyeler İçinde Sınavını Üretsin!
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14
Geri Dön