Bir öğrenci, basit bir elektrik devresi kurarak farklı maddelerin elektriği iletip iletmediğini test etmek istiyor. Devrede bir pil, bir ampul ve bağlantı kabloları bulunmaktadır. Öğrenci, kabloların arasına sırasıyla aşağıdaki maddeleri yerleştirerek ampulün yanıp yanmadığını gözlemleyecektir.
Hangi madde test edildiğinde ampulün yanması beklenir?
A) Plastik kaşık
B) Cam bardak
C) Bakır tel
D) Ahşap çubuk
Sevgili öğrenciler, bu soruda basit bir elektrik devresi kurarak maddelerin elektriği iletip iletmediğini test ediyoruz. Ampulün yanması için devreden elektrik akımının geçmesi, yani devrenin tamamlanması gerekir. Bir maddenin elektriği iletip iletmediğini anlamak için iletken ve yalıtkan kavramlarını hatırlayalım:
- İletken maddeler: Elektrik akımını kolayca geçiren maddelerdir. Metaller (bakır, demir, alüminyum vb.) iyi birer iletkendir.
- Yalıtkan maddeler: Elektrik akımını geçirmeyen veya çok zor geçiren maddelerdir. Plastik, cam, ahşap, kauçuk gibi maddeler yalıtkandır.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Plastik kaşık: Plastik, elektrik akımını iletmeyen bir yalıtkan maddedir. Bu nedenle, plastik kaşık devreye yerleştirildiğinde ampul yanmaz.
- B) Cam bardak: Cam da elektrik akımını iletmeyen bir yalıtkan maddedir. Cam bardak devreye yerleştirildiğinde ampul yanmaz.
- C) Bakır tel: Bakır, metaller grubuna ait çok iyi bir elektrik iletkenidir. Elektrik kablolarının içinde de genellikle bakır kullanılır. Bakır tel devreye yerleştirildiğinde elektrik akımı kolayca geçer ve ampul yanar.
- D) Ahşap çubuk: Ahşap (kuru odun), elektrik akımını iletmeyen bir yalıtkan maddedir. Ahşap çubuk devreye yerleştirildiğinde ampul yanmaz.
Bu durumda, ampulün yanmasını beklediğimiz tek madde, elektrik akımını ileten bakır teldir.
Cevap C seçeneğidir.
