6. sınıf fen bilimleri 2. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 2

Elif, evdeki bazı eşyaların elektriği iletip iletmediğini merak ediyor ve bir deney tasarlıyor. Elif'in kurduğu devrede ampul yanmazsa, o maddenin elektriği iletmediğini (yalıtkan olduğunu) anlıyor.
Elif aşağıdaki maddelerden hangisini denediğinde ampulün yanmadığını gözlemler?

A) Altın yüzük

B) Alüminyum folyo

C) Demir çivi

D) Porselen tabak

Bu soruda Elif'in yaptığı deneyi ve elektrik iletkenliği kavramını anlamamız gerekiyor. Haydi adım adım inceleyelim:

• Deneyi Anlayalım: Elif'in kurduğu devrede ampulün yanması, maddenin elektriği ilettiği (iletken olduğu) anlamına gelir. Ampulün yanmaması ise, maddenin elektriği iletmediği (yalıtkan olduğu) anlamına gelir. Soru bizden ampulün yanmadığı durumu, yani yalıtkan maddeyi bulmamızı istiyor.
• İletken ve Yalıtkan Maddeleri Hatırlayalım: Elektriği kolayca ileten maddelere iletken denir. Genellikle metaller (altın, gümüş, bakır, demir, alüminyum vb.) iyi iletkenlerdir. Elektriği iletmeyen veya çok zor ileten maddelere ise yalıtkan denir. Plastik, cam, ahşap, kauçuk, porselen gibi maddeler yalıtkandır.
• Seçenekleri Tek Tek Değerlendirelim:
• A) Altın yüzük: Altın, değerli bir metaldir. Metaller elektriği çok iyi iletir. Dolayısıyla altın yüzük denendiğinde ampul yanar.
• B) Alüminyum folyo: Alüminyum da bir metaldir ve elektriği iyi iletir. Dolayısıyla alüminyum folyo denendiğinde ampul yanar.
• C) Demir çivi: Demir de bir metaldir ve elektriği iyi iletir. Dolayısıyla demir çivi denendiğinde ampul yanar.
• D) Porselen tabak: Porselen, seramik bir malzemedir ve elektriği iletmez, yani bir yalıtkandır. Dolayısıyla porselen tabak denendiğinde ampul yanmaz.
• Sonuç: Elif, porselen tabağı denediğinde ampulün yanmadığını gözlemler, çünkü porselen elektriği iletmeyen bir yalıtkandır.

Cevap D seçeneğidir.