Bitkilerde görülen çelikle üreme yöntemi ile hayvanlarda görülen tomurcuklanma yöntemi karşılaştırıldığında, bu iki üreme çeşidinin ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Her ikisinde de döllenme olayı gerçekleşir.
B) Her ikisi de genetik olarak ana canlıdan farklı yavrular oluşturur.
C) Her ikisi de eşeysiz üreme çeşididir.
D) Her ikisi de sadece tek hücreli canlılarda görülür.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bitkilerdeki çelikle üreme ve hayvanlardaki tomurcuklanma yöntemlerinin ortak özelliğini bulmamız isteniyor. Hadi bu iki üreme yöntemini ve seçenekleri adım adım inceleyelim:
- Çelikle Üreme (Bitkilerde): Bu yöntem, bitkinin kök, gövde veya yaprak gibi vejetatif (üreme ile ilgili olmayan) bir kısmından yeni bir bitkinin oluşturulmasıdır. Örneğin, bir sardunya dalını kesip toprağa diktiğinizde yeni bir sardunya bitkisi elde edebilirsiniz. Bu üreme şeklinde, döllenme olayı gerçekleşmez ve yeni bitki, ana bitkinin genetik kopyasıdır. Bu bir eşeysiz üreme çeşididir.
- Tomurcuklanma (Hayvanlarda): Bu üreme şeklinde, ana canlının vücudunda bir çıkıntı (tomurcuk) oluşur. Bu tomurcuk büyüyerek ana canlıdan ayrılır veya ana canlıya bağlı kalarak yeni bir birey oluşturur. Örneğin, hidra ve bira mayası gibi canlılarda görülür. Bu üreme şeklinde de döllenme olayı gerçekleşmez ve yeni birey, ana canlının genetik kopyasıdır. Bu da bir eşeysiz üreme çeşididir.
Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Her ikisinde de döllenme olayı gerçekleşir.
- Döllenme, erkek ve dişi üreme hücrelerinin birleşmesidir. Hem çelikle üreme hem de tomurcuklanma eşeysiz üreme yöntemleri olduğu için döllenme olayı gerçekleşmez. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
- B) Her ikisi de genetik olarak ana canlıdan farklı yavrular oluşturur.
- Eşeysiz üremede, yeni oluşan yavrular genetik olarak ana canlı ile tamamen aynıdır (klondur). Genetik farklılık, eşeyli üreme sonucunda ortaya çıkar. Bu nedenle bu seçenek de yanlıştır.
- C) Her ikisi de eşeysiz üreme çeşididir.
- Yukarıda da açıkladığımız gibi, hem çelikle üreme hem de tomurcuklanma, tek bir atadan, döllenme olmaksızın genetik olarak ana canlıya benzeyen yavruların oluştuğu eşeysiz üreme yöntemleridir. Bu ifade doğrudur.
- D) Her ikisi de sadece tek hücreli canlılarda görülür.
- Çelikle üreme, çok hücreli bitkilerde görülen bir yöntemdir. Tomurcuklanma ise hem tek hücreli (bira mayası) hem de çok hücreli (hidra) canlılarda görülebilir. Dolayısıyla bu seçenek yanlıştır.
Bu durumda, çelikle üreme ve tomurcuklanma yöntemlerinin ortak özelliği, her ikisinin de eşeysiz üreme çeşidi olmasıdır.
Cevap C seçeneğidir.