Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, Atatürkçü düşünce sisteminin temel esaslarından biri olan "bağımsızlık ve özgürlük" ilkesinin Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş sürecinde ve sonrasında yaşanan olaylardan hangisiyle en güçlü şekilde vurgulandığını bulmamız isteniyor. Bağımsızlık ve özgürlük, bir devletin kendi toprakları üzerinde tam egemenliğe sahip olması, ekonomik, siyasi ve hukuki kararlarını dış müdahaleler olmaksızın alabilmesi anlamına gelir.
A) Cumhuriyetin ilanı: Cumhuriyetin ilanı (29 Ekim 1923), Türk milletinin kendi kendini yönetme iradesini ortaya koyduğu ve egemenliğin kayıtsız şartsız millete ait olduğunu ilan ettiği çok önemli bir adımdır. Bu, iç bağımsızlık ve ulusal egemenlik açısından büyük bir vurgudur. Ancak, daha çok yönetim biçimi ve halkın iradesiyle ilgilidir.
B) Misak-ı Millî kararlarının alınması: Misak-ı Millî (Ulusal Ant), Türk vatanının sınırlarını ve Türk milletinin bağımsızlık taleplerini dünyaya ilan eden kararlardır (1920). Bu kararlar, toprak bütünlüğü ve ulusal bağımsızlık için bir yol haritası niteliğindedir. Bağımsızlık vurgusu çok güçlüdür, ancak daha çok bir ilke ve hedef beyanıdır.
C) Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması: Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923), Türkiye Cumhuriyeti'nin uluslararası alanda bağımsız ve egemen bir devlet olarak tanınmasını sağlayan, Kurtuluş Savaşı'nın diplomatik zaferidir. Bu antlaşma ile yeni Türk devletinin varlığı ve sınırları tescillenmiştir. Bağımsızlığın uluslararası tescili açısından kritik öneme sahiptir.
D) Kapitülasyonların kaldırılması: Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'nin yabancı devletlere verdiği ekonomik, hukuki ve idari ayrıcalıklardı. Bu ayrıcalıklar, Osmanlı Devleti'nin ekonomik bağımsızlığını ciddi şekilde kısıtlıyor, yabancıların Türk topraklarında kendi hukuk sistemlerine göre yargılanmalarına olanak tanıyor ve devletin gümrük gelirlerini kontrol etmesini engelliyordu. Kapitülasyonların kaldırılması (Lozan Antlaşması ile), Türkiye'nin ekonomik, hukuki ve mali alanda tam bağımsızlığını kazanması anlamına geliyordu. Bir devletin tam bağımsız olabilmesi için sadece siyasi değil, ekonomik ve hukuki bağımsızlığa da sahip olması şarttır. Kapitülasyonlar, bu alanlardaki en büyük engeldi ve kaldırılmaları, bağımsızlık ve özgürlük ilkesinin en somut ve kapsamlı şekilde hayata geçirilmesini sağlamıştır.
Yukarıdaki açıklamaları değerlendirdiğimizde, Cumhuriyetin ilanı ve Misak-ı Millî bağımsızlık ve özgürlüğün siyasi ve milli irade boyutunu, Lozan Antlaşması ise uluslararası tanınma boyutunu vurgularken; Kapitülasyonların kaldırılması, bağımsızlığın ekonomik ve hukuki temellerini doğrudan ve kökten sağlamıştır. Bu nedenle, bağımsızlık ve özgürlük ilkesinin en güçlü şekilde vurgulandığı olay Kapitülasyonların kaldırılmasıdır.
Cevap D seçeneğidir.
