Merhaba sevgili öğrenciler!
Moleküllerin polarlığı ve apolarlığı, kimyasal bağların ve molekül geometrisinin birleşimiyle belirlenen önemli bir özelliktir. Şimdi verilen ifadeleri tek tek inceleyelim:
- I. Aynı tür atomlardan oluşan iki atomlu moleküller apolardır.
- Bu ifade doğrudur. Aynı tür atomlardan oluşan iki atomlu moleküllere örnek olarak $H_2$, $O_2$, $N_2$, $Cl_2$ gibi molekülleri verebiliriz.
- Bu moleküllerde, iki atomun elektronegatiflikleri aynı olduğu için bağ elektronları her iki atom tarafından eşit çekilir. Bu durum, bağda kalıcı bir dipol oluşmamasına neden olur.
- Sonuç olarak, molekülün genelinde yük dağılımı simetrik ve dengeli olduğu için bu tür moleküller apolar özellik gösterir.
- II. Merkez atomunda ortaklanmamış elektron çifti içeren çok atomlu moleküller genellikle polardır.
- Bu ifade de doğrudur. Merkez atomunda ortaklanmamış (yani bağ yapmamış) elektron çifti bulunması, molekülün geometrisini etkiler ve yük dağılımının asimetrik olmasına neden olur.
- Ortaklanmamış elektron çiftleri, bağ elektron çiftlerine göre daha fazla yer kaplar ve diğer bağları iter, bu da molekülün şeklini bozar (örneğin, $NH_3$ molekülü üçgen piramit, $H_2O$ molekülü açısal şekle sahiptir).
- Bu asimetrik yük dağılımı nedeniyle, bağ dipol momentleri birbirini tam olarak götüremez ve molekülün net bir dipol momenti olur, dolayısıyla molekül polar olur. "Genellikle" kelimesi, bu kuralın istisnasız olmadığını belirtir, ancak genel kimya prensiplerinde bu durum geçerlidir.
- III. $CH_4$ molekülü, yapısındaki $C-H$ bağları polar olmasına rağmen apolar bir moleküldür.
- Bu ifade de doğrudur. Öncelikle, $C$ ve $H$ atomlarının elektronegatiflikleri farklı olduğu için ($C$ daha elektronegatiftir), her bir $C-H$ bağı polar özellik gösterir. Yani, bağ elektronları karbon atomuna doğru hafifçe çekilir ve bağda kısmi pozitif ($H$) ve kısmi negatif ($C$) yükler oluşur.
- Ancak, $CH_4$ molekülünün geometrisi tetrahedraldir (düzgün dörtyüzlü). Merkezdeki karbon atomuna dört hidrojen atomu simetrik bir şekilde bağlanmıştır ve merkez atomunda ortaklanmamış elektron çifti yoktur.
- Bu simetrik yapı nedeniyle, her bir $C-H$ bağının oluşturduğu dipol momentleri birbirini vektörel olarak tam olarak sıfırlar. Tıpkı dört eşit kuvvetin düzgün bir şekilde dağılmış olması gibi, net bir çekim veya itme olmaz.
- Sonuç olarak, molekülün genelinde net bir dipol momenti oluşmaz ve $CH_4$ molekülü apolar kabul edilir.
Yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda, verilen üç ifadenin de doğru olduğunu görmekteyiz.
Cevap E seçeneğidir.
