9. sınıf kimya 2. dönem 2. yazılı 3. Senaryo Test 1

Sıvıların kaynama noktası ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Dış basınç arttıkça sıvının kaynama noktası artar.

B) Saf suda uçucu olmayan bir katı (tuz, şeker) çözünürse kaynama noktası yükselir.

C) Kaynama anında sıvının buhar basıncı dış basınca eşittir.

D) Isıtıcının gücü artırılırsa sıvının kaynama noktası yükselir.

E) Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça suyun kaynama noktası düşer.

Merhaba sevgili öğrenciler!

Sıvıların kaynama noktası, maddenin önemli fiziksel özelliklerinden biridir ve birçok faktörden etkilenir. Bu soruda, kaynama noktası ile ilgili verilen ifadelerden hangisinin yanlış olduğunu bulacağız. Her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim:

• A) Dış basınç arttıkça sıvının kaynama noktası artar.

  Bu ifade doğrudur. Bir sıvının kaynaması için, sıvının buhar basıncının dış basınca eşit olması gerekir. Dış basınç arttığında, sıvının buhar basıncının bu yüksek basınca ulaşabilmesi için daha fazla enerjiye, yani daha yüksek bir sıcaklığa ihtiyacı olur. Bu nedenle, düdüklü tencerelerde yemekler daha yüksek sıcaklıkta piştiği için daha hızlı pişer.

• B) Saf suda uçucu olmayan bir katı (tuz, şeker) çözünürse kaynama noktası yükselir.

  Bu ifade de doğrudur. Çözeltilerin koligatif özellikleri arasında yer alan kaynama noktası yükselmesi prensibidir. Saf bir çözücüye (suya) uçucu olmayan bir madde (tuz veya şeker gibi) eklendiğinde, çözeltinin buhar basıncı düşer. Buhar basıncı düştüğü için, dış basınca ulaşmak için daha yüksek bir sıcaklığa ihtiyaç duyulur ve kaynama noktası yükselir. Örneğin, makarnayı tuzlu suda haşladığımızda su $100^\circ C$'den daha yüksek bir sıcaklıkta kaynar.

• C) Kaynama anında sıvının buhar basıncı dış basınca eşittir.

  Bu ifade, kaynamanın temel tanımıdır ve kesinlikle doğrudur. Bir sıvı, buhar basıncı dış basınca eşit olduğunda kaynamaya başlar. Bu noktada, sıvının her yerinde buhar kabarcıkları oluşur ve hızla yüzeye çıkar.

• D) Isıtıcının gücü artırılırsa sıvının kaynama noktası yükselir.

  Bu ifade yanlıştır. Isıtıcının gücü, bir sıvının kaynama noktasına ulaşma süresini ve kaynama hızını (yani ne kadar şiddetli kaynadığını) etkiler, ancak sıvının kaynama noktasını değiştirmez. Kaynama noktası, sıvının türüne, saflığına ve dış basınca bağlı olan sabit bir fiziksel özelliktir. Isıtıcının gücü sadece enerji transfer hızını artırır, kaynama noktasını değiştirecek kimyasal veya fiziksel bir etki yaratmaz.

• E) Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça suyun kaynama noktası düşer.

  Bu ifade doğrudur. Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça atmosfer basıncı (dış basınç) azalır. Kaynama noktası dış basınca bağlı olduğu için, dış basınç azaldığında suyun buhar basıncının bu düşük basınca ulaşması için daha düşük bir sıcaklık yeterli olur. Bu yüzden dağlarda su $100^\circ C$'den daha düşük sıcaklıklarda kaynar.

Yukarıdaki açıklamalara göre, ısıtıcının gücünün kaynama noktasını etkilemediğini, sadece kaynama hızını etkilediğini görmüş olduk.

Cevap D seçeneğidir.