Mekânın özelliklerine göre afetlerden korunma uygulamalarına karar verirken, bölgenin jeolojik yapısı ve risk faktörleri göz önünde bulundurulmalıdır.
Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde yer alan bir yerleşim yerinde, deprem afetinden korunmak için aşağıdaki uygulamalardan hangisi en öncelikli olmalıdır?
A) Sel sularını kontrol etmek için dere ıslah çalışmaları yapmak.
B) Tarımsal üretimi artırmak için sulama kanalları inşa etmek.
C) Mevcut yapı stokunu depreme dayanıklı hale getirmek veya riskli binaları yıkıp yeniden inşa etmek.
D) Orman yangınlarına karşı erken uyarı sistemleri kurmak.
E) Turizmi geliştirmek için yeni oteller yapmak.
Sevgili öğrenciler,
Bu soruda, bir bölgenin jeolojik yapısı ve risk faktörleri göz önüne alınarak afetlerden korunma uygulamalarına karar verme senaryosuyla karşı karşıyayız. Özellikle Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde yer alan bir yerleşim yerinde, deprem afetinden korunmak için en öncelikli uygulamanın ne olması gerektiğini bulmamız isteniyor.
-
Sorunun Ana Odak Noktası: Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde olmak, bölgenin yüksek deprem riski taşıdığı anlamına gelir. Bu nedenle, önceliğimiz depremden korunma olmalıdır.
-
A) Sel sularını kontrol etmek için dere ıslah çalışmaları yapmak: Bu uygulama sel afetine karşı korunma amaçlıdır. Deprem riski yüksek bir bölgede, sel de bir risk olabilir ancak soruda özellikle "deprem afetinden korunmak için" denildiği için bu seçenek öncelikli değildir.
-
B) Tarımsal üretimi artırmak için sulama kanalları inşa etmek: Bu uygulama tarımsal kalkınma ile ilgilidir ve afetlerden korunma amacı taşımaz.
-
C) Mevcut yapı stokunu depreme dayanıklı hale getirmek veya riskli binaları yıkıp yeniden inşa etmek: Depremlerin en büyük yıkıcı etkisi, binaların çökmesi veya ağır hasar görmesi sonucu ortaya çıkar. Kuzey Anadolu Fay Hattı gibi aktif bir deprem bölgesinde, insanların can güvenliğini sağlamanın ve mal kaybını en aza indirmenin en temel yolu, yaşadıkları ve çalıştıkları binaların depreme karşı güvenli olmasını sağlamaktır. Bu, mevcut binaları güçlendirmek veya riskli olanları yıkarak yerine deprem yönetmeliklerine uygun yeni binalar inşa etmekle mümkündür. Bu nedenle, depremden korunmada en öncelikli ve hayati adımdır.
-
D) Orman yangınlarına karşı erken uyarı sistemleri kurmak: Bu uygulama orman yangınlarına karşı korunma amaçlıdır. Deprem riskiyle doğrudan bir bağlantısı yoktur.
-
E) Turizmi geliştirmek için yeni oteller yapmak: Bu uygulama ekonomik kalkınma ile ilgilidir ve afetlerden korunma amacı taşımaz.
Yukarıdaki değerlendirmeler ışığında, Kuzey Anadolu Fay Hattı üzerinde yer alan bir yerleşim yerinde deprem afetinden korunmak için en öncelikli ve doğrudan etki sağlayacak uygulama, mevcut yapı stokunun depreme dayanıklı hale getirilmesi veya riskli binaların yıkılıp yeniden inşa edilmesidir.
Cevap C seçeneğidir.
