Sabit hızla hareket eden bir araç için aşağıdaki ifadelerden hangisi her zaman doğrudur?
A) İvmesi sıfırdırBu soruyu çözmek için öncelikle "sabit hız" kavramını iyi anlamamız gerekiyor. Fizikte "hız" (velocity) vektörel bir büyüklüktür. Yani sadece büyüklüğü (sürat) değil, aynı zamanda yönü de vardır.
Sabit hızla hareket eden bir araç ne demektir?
Sabit hızla hareket eden bir araç, hem süratinin (hızının büyüklüğünün) değişmediği hem de hareket yönünün değişmediği anlamına gelir. Yani, aracın hızı (vektörel olarak) zamanla değişmez.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
A) İvmesi sıfırdır
İvme (acceleration), hızdaki değişim oranıdır. Eğer bir cismin hızı (hem büyüklüğü hem de yönü) sabitse, yani zamanla değişmiyorsa, hızdaki değişim sıfırdır. Hızdaki değişim sıfır olduğu için ivme de sıfır olur. Bu ifade, sabit hızla hareket eden bir araç için her zaman doğrudur.
B) Konumu değişmez
Eğer bir aracın konumu değişmezse, o araç hareket etmiyor demektir. Soru, aracın "sabit hızla hareket ettiğini" belirtiyor. Hareket eden bir aracın konumu mutlaka değişir. Dolayısıyla bu ifade yanlıştır.
C) Hızı artar
"Sabit hız" ifadesi, hızın (süratin) artmadığı, aksine sabit kaldığı anlamına gelir. Eğer hızı artsaydı, sabit hızla hareket etmiyor olurdu. Dolayısıyla bu ifade yanlıştır.
D) Yönü değişir
Sabit hızla hareket eden bir aracın hem sürati hem de yönü sabittir. Eğer aracın yönü değişirse (örneğin bir viraj alıyorsa), sürati sabit kalsa bile hızı (vektörel olarak) değişmiş olur ve bu durumda bir ivme oluşur (merkezcil ivme gibi). Ancak soruda "sabit hız" denildiğinde, hızın vektörel olarak sabit olduğu, yani hem büyüklüğünün hem de yönünün değişmediği kastedilir. Dolayısıyla bu ifade yanlıştır.
Yukarıdaki açıklamalara göre, sabit hızla hareket eden bir araç için her zaman doğru olan ifade, ivmesinin sıfır olmasıdır.
Cevap A seçeneğidir.
