Bir deneyde, bir hücrenin ardışık iki bölünme geçirdiği ve bu bölünmeler sonucunda toplam dört hücre oluştuğu gözlemleniyor. Oluşan hücrelerin tamamının genetik yapısının birbirinden farklı olduğu tespit ediliyor. Bu durum aşağıdaki bölünme çeşitlerinden hangisi ile açıklanabilir?
A) Mitoz
B) Mayoz I
C) Mayoz II
D) Mitoz ve Mayoz
Bu soruyu çözmek için öncelikle hücre bölünmesi çeşitlerini ve sonuçlarını hatırlayalım. Ardından, sorudaki bilgileri bu bilgilerle karşılaştırarak doğru cevabı bulalım.
- Mitoz: Mitoz, bir hücrenin iki özdeş hücreye bölünmesidir. Mitoz sonucu oluşan hücrelerin genetik yapıları birbirinin aynısıdır. Bu nedenle, mitoz geçiren hücrelerin tamamının genetik yapısının farklı olması mümkün değildir.
- Mayoz I: Mayoz I, mayoz bölünmenin ilk aşamasıdır ve homolog kromozomların ayrılmasıyla sonuçlanır. Bu ayrılma sırasında crossing over (gen alışverişi) gerçekleşebilir. Crossing over, genetik çeşitliliği artıran önemli bir olaydır. Mayoz I sonucu oluşan hücrelerin genetik yapıları birbirinden farklı olabilir.
- Mayoz II: Mayoz II, mayoz bölünmenin ikinci aşamasıdır ve mitoza benzer şekilde gerçekleşir. Kardeş kromatitler ayrılır ve hücreler bölünür. Ancak, Mayoz II'ye başlayan hücreler Mayoz I sonucu farklı genetik yapıya sahip oldukları için, Mayoz II sonucu oluşan hücreler de farklı genetik yapıya sahip olabilir. Fakat soruda ardışık iki bölünme sonucu oluşan 4 hücrenin tamamının farklı olduğu belirtiliyor. Mayoz II tek başına bu durumu açıklayamaz.
- Mitoz ve Mayoz: Bu seçenekte hem mitoz hem de mayoz bölünmenin gerçekleştiği belirtiliyor. Mitoz sonucu genetik olarak aynı hücreler oluştuğu için, bu seçenek de sorudaki durumu tam olarak açıklayamaz.
Soruda, bir hücrenin ardışık iki bölünme geçirdiği ve oluşan dört hücrenin tamamının genetik yapısının birbirinden farklı olduğu belirtiliyor. Bu durum en iyi şekilde Mayoz I ile açıklanabilir. Çünkü Mayoz I'de crossing over sayesinde genetik çeşitlilik artar ve homolog kromozomların ayrılmasıyla farklı genetik kombinasyonlara sahip hücreler oluşur. Ardışık iki bölünme dediği için Mayoz I ve Mayoz II'yi kastetmektedir. Mayoz I'deki çeşitlilik Mayoz II ile de devam eder ve sonuçta 4 farklı hücre oluşur.
Cevap B seçeneğidir.
