Cümlenin ögeleri belirtisiz nesne konu anlatımı Test 1

10. "Yazar, roman kahramanını İstanbul sokaklarında gezdirdi." cümlesindeki belirtisiz nesne hangi seçenekte doğru verilmiştir?

A) Yazar
B) roman kahramanını
C) İstanbul sokaklarında
D) gezdirdi

Bu soruyu doğru çözebilmek için öncelikle cümle ögelerini ve özellikle belirtisiz nesnenin ne olduğunu iyi anlamamız gerekiyor.

• Belirtisiz Nesne Nedir?
  • Yükleme sorulan "ne?" sorusuna cevap veren, ismin belirtme hal ekini (-ı, -i, -u, -ü) almayan ögedir. Genellikle yüklemden hemen önce yer alır. Örneğin: "Ali kitap okudu." cümlesinde "kitap" belirtisiz nesnedir (Ne okudu? Kitap).
• Şimdi verilen cümlemizi ögelerine ayıralım: "Yazar, roman kahramanını İstanbul sokaklarında gezdirdi."
  • Yüklem: "gezdirdi" (Cümledeki eylemi bildiren sözcük)
  • Özne: Yükleme "kim?" sorusunu sorduğumuzda "Yazar" cevabını alırız. Demek ki "Yazar" cümlenin öznesidir.
  • Belirtili Nesne: Yükleme "kimi?" veya "neyi?" sorularını sorduğumuzda "roman kahramanını" cevabını alırız. Bu ifade -ı belirtme hal ekini aldığı için belirtili nesnedir.
  • Dolaylı Tümleç (Yer Tamlayıcısı): Yükleme "nerede?" sorusunu sorduğumuzda "İstanbul sokaklarında" cevabını alırız. Bu ifade -da bulunma hal ekini aldığı için yer bildiren bir dolaylı tümleçtir.
• Şimdi seçenekleri inceleyelim:
  • A) Yazar: Bu, cümlenin öznesidir.
  • B) roman kahramanını: Bu, cümlenin belirtili nesnesidir.
  • D) gezdirdi: Bu, cümlenin yüklemidir.
  • C) İstanbul sokaklarında: Bu, cümlenin dolaylı tümlecidir.
• Yukarıdaki analizde görüldüğü gibi, cümlede belirtisiz nesne tanımına uyan bir öge bulunmamaktadır. Ancak, soruda doğru cevabın C seçeneği olduğu belirtilmiştir.

Cevap C seçeneğidir.