Aynı enlem üzerinde bulunan iki nokta için aşağıdakilerden hangisi kesinlikle aynıdır?
A) Yerel saatBu soruda, Dünya üzerinde aynı enlemde bulunan iki noktanın hangi özelliğinin kesinlikle aynı olduğunu bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Yerel saat, bir yerin Güneş'e göre konumuna, yani boylamına göre belirlenir. Dünya batıdan doğuya doğru döndüğü için, farklı boylamlardaki yerlerin Güneş'i görme zamanları farklıdır. Aynı enlem üzerinde olsalar bile, farklı boylamlarda bulunan iki noktanın yerel saatleri farklı olacaktır. Örneğin, Türkiye'nin doğusu ile batısı aynı enlemde olsa bile yerel saatleri farklıdır.
Güneşin doğuş saati, enlemin yanı sıra boylama ve yılın mevsimine göre de değişir. Aynı enlem üzerinde olsalar bile, farklı boylamlarda bulunan iki noktanın Güneş'i görme ve dolayısıyla Güneşin doğuş saatleri farklıdır. Dünya döndükçe, Güneş önce doğudaki boylamlarda doğar, sonra batıdaki boylamlarda doğar.
Dünya kendi ekseni etrafında dönerken, üzerindeki her nokta da bu dönüşe katılır. Bir noktanın çizgisel hızı, o noktanın Dünya'nın dönme eksenine olan uzaklığına bağlıdır. Ekvator'dan kutuplara doğru gidildikçe, dönme ekseninden uzaklık azalır ve dolayısıyla çizgisel hız da azalır. Ancak, aynı enlem üzerinde bulunan tüm noktalar, dönme eksenine eşit uzaklıktadır. Bu nedenle, aynı enlemdeki tüm noktaların Dünya'nın dönüşünden kaynaklanan çizgisel hızları kesinlikle aynıdır.
İklim özellikleri, enlemin yanı sıra yükselti, denize uzaklık, okyanus akıntıları, rüzgarlar ve yer şekilleri gibi birçok faktörden etkilenir. Aynı enlem üzerinde bulunan iki noktanın bu diğer coğrafi özellikleri farklı olabileceği için iklimleri de farklı olabilir. Örneğin, aynı enlemde bir kıyı bölgesi ile bir dağlık bölgenin iklimi aynı değildir.
Bu açıklamalar ışığında, aynı enlem üzerinde bulunan iki nokta için kesinlikle aynı olan özelliğin çizgisel hız olduğunu görüyoruz.
Cevap C seçeneğidir.
