5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde işaret sıfatı, işaret ettiği isimle birlikte verilmiştir?
A) Bunu daha önce de görmüştüm.
B) Şu, bizim mahallenin en güzel binasıdır.
C) O çocuklar parkta oynuyorlar.
D) Buradan ayrılmak istemiyorum.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, işaret sıfatının ne olduğunu ve işaret ettiği isimle birlikte nasıl kullanıldığını anlamamız gerekiyor. Öncelikle bu iki temel kavramı hatırlayalım:
- İşaret Sıfatı: Bir ismi işaret ederek belirten sözcüklerdir. İsmin önüne gelirler ve o ismi nitelerler. Örneğin: bu ev, şu araba, o çocuk. İşaret sıfatları isim çekim eklerini almazlar.
- İşaret Zamiri: Bir ismin yerini tutan, ismin yerine kullanılan sözcüklerdir. Tek başlarına bulunurlar ve ismin yerini tuttukları için isim çekim eklerini alabilirler. Örneğin: bunu (bu şeyi), şunu (şu şeyi), onu (o kişiyi/şeyi), burası (bu yer).
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bunu daha önce de görmüştüm.
- Buradaki "Bunu" kelimesi, "bu" işaret sözcüğüne "-nu" (belirtme hal eki) eklenerek oluşturulmuştur.
- "Bunu" kelimesi, bir ismin yerini tutmuştur (örneğin, "bu eşyayı" veya "bu olayı" yerine kullanılmıştır).
- Tek başına kullanıldığı ve bir ismi nitelemediği için işaret zamiridir.
- B) Şu, bizim mahallenin en güzel binasıdır.
- Buradaki "Şu" kelimesi tek başına kullanılmıştır ve bir ismin yerini tutmuştur (örneğin, "şu bina" yerine kullanılmıştır).
- Bir ismi nitelemediği için işaret zamiridir.
- C) O çocuklar parkta oynuyorlar.
- Buradaki "O" kelimesi, hemen ardından gelen "çocuklar" ismini işaret ederek nitelemiştir.
- "O çocuklar" ifadesinde "o", "çocuklar" isminin önüne gelerek onu belirtmiştir.
- Bu durumda "o", işaret sıfatıdır ve işaret ettiği "çocuklar" ismiyle birlikte verilmiştir.
- D) Buradan ayrılmak istemiyorum.
- Buradaki "Buradan" kelimesi, "bura" (işaret zamiri) sözcüğüne "-dan" (ayrılma hal eki) eklenerek oluşturulmuştur.
- Bir yerin isminin yerini tutmuştur (örneğin, "bu yerden" yerine kullanılmıştır).
- Tek başına kullanıldığı ve bir ismi nitelemediği için işaret zamiridir.
Bu analizlere göre, işaret sıfatının işaret ettiği isimle birlikte kullanıldığı tek cümle C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.