Bir araştırmacı, bir okuldaki öğrencilerin günlük kitap okuma sürelerini belirlemek istiyor. Tüm öğrencilere tek tek anket uygulayamayacağı için okul numarası son rakamı tek olan öğrencileri seçip onlarla anket yapıyor.
Bu araştırmacının kullandığı örnekleme yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Basit seçkisiz örnekleme
B) Tabakalı örnekleme
C) Sistematik örnekleme
D) Küme örnekleme
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, bir araştırmacının öğrencileri örneklemine dahil etmek için kullandığı yöntemi anlamamız gerekiyor. Örnekleme yöntemleri, büyük bir gruptan (popülasyon) daha küçük bir grubu (örneklem) seçmek için kullanılır, böylece tüm grubu incelemeye gerek kalmaz.
- Soruyu Anlayalım: Araştırmacı, tüm öğrencilere anket uygulayamayacağı için "okul numarası son rakamı tek olan öğrencileri" seçiyor. Bu, belirli bir kurala göre yapılan bir seçimdir.
- Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Basit seçkisiz örnekleme: Bu yöntemde, popülasyondaki her elemanın örnekleme seçilme şansı eşittir ve seçim tamamen rastgeledir (örneğin, kura çekmek veya rastgele sayı üreteci kullanmak gibi). Sorudaki seçim yöntemi rastgele değil, belirli bir kurala bağlıdır. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Tabakalı örnekleme: Bu yöntemde, popülasyon önce belirli özelliklere göre homojen alt gruplara (tabakalara) ayrılır (örneğin, kız/erkek öğrenciler, sınıf seviyeleri gibi). Daha sonra her tabakadan rastgele örneklem seçilir. Soruda böyle bir tabakalara ayırma ve her tabakadan rastgele seçim yapma durumu yoktur. Bu nedenle B seçeneği doğru değildir.
- C) Sistematik örnekleme: Bu yöntemde, popülasyon elemanları belirli bir sıraya göre dizilir (örneğin, okul numarasına göre) ve ardından bu sıradan belirli bir kurala veya aralığa göre elemanlar seçilir (örneğin, her 5. kişiyi seçmek gibi). Soruda, okul numaraları sıralı bir liste olarak düşünüldüğünde, "okul numarası son rakamı tek olan öğrencileri" seçmek, belirli bir kurala (son rakamın tek olması) göre yapılan bir seçme işlemidir. Bu, rastgele bir seçimden ziyade, önceden belirlenmiş bir sistematiğe dayanır. Bu nedenle C seçeneği doğru cevaptır.
- D) Küme örnekleme: Bu yöntemde, popülasyon doğal olarak oluşan heterojen gruplara (kümelere) ayrılır (örneğin, sınıflar, okullar gibi). Daha sonra bu kümelerden bazıları rastgele seçilir ve seçilen kümelerin tüm elemanları örnekleme dahil edilir. Soruda öğrencilerin sınıflar veya başka kümeler halinde gruplandırılıp, bu kümelerden seçim yapıldığı belirtilmemiştir. Bu nedenle D seçeneği doğru değildir.
- Sonuç: Araştırmacının "okul numarası son rakamı tek olan öğrencileri" seçmesi, okul numaraları sıralı bir liste olarak düşünüldüğünde, belirli bir kurala göre yapılan sistematik bir seçimdir.
Cevap C seçeneğidir.
